صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۴/۰۵/۰۴
برگزار شده توسط: استان یزد/ شهر میبد
موضوع
تقسیم اموال غیرمنقول ماترک که جریان ثبتی آن خاتمه نیافته
پرسش
تقسیم اموال غیرمنقولی که جریان ثبتی آن خاتمه یافته است (اعم از این‌که توأم با مال غیرمنقولی که جریان ثبتی آن خاتمه یافته باشد) آیا دادگاه مجاز به رسیدگی است؟ آیا عمل تقسیم بلامانع است؟
نظر هیئت عالی
صرف‌نظر از ماده ۱ قانون افراز و فروش اموال مشاعی مصوب سال ۱۳۵۷ اصولاً دادگستری مرجع رفع تظلمات و حل و فصل اختلاف حاصله است. در سوال مطروحه تقسیم اموال غیرمنقول ماترک متوفی به درخواست ورثه است. دادگاه با احراز مالکیت متوفی در اموال غیرمنقول اعلامی حکم به تقسیم ترکه با جلب‌نظر کارشناس می‌‌‌‌‌دهد و اگر در ماترک اموال غیرمنقولی باشد که جریان ثبتی آن خاتمه نیافته باشد، این موضوع مانع تقسیم ترکه نیست زیرا فرض بر این است که مالکیت متوفی در ماترک منقولی که جریان ثبتی آن خاتمه نیافته احراز شده است.
نظر اتفاقی
با توجه به مفهوم ماده ۱ قانون افراز و فروش اموال مشاع مصوب ۱۳۵۷ تقسیم املاکی که جریان ثبتی آن خاتمه نیافته به وسیله دادگاه بلامانع است چون در تقسیم ترکه سهام ورثه به صورت مفروز در آمده و جدا می‌‌‌‌‌شود همان‌گونه که دادگاه در خصوص افراز املاک مشاعی که جریان ثبتی آن خاتمه نیافته است مجاز به رسیدگی است. در خصوص تقسیم املاکی که جریان ثبتی آنها خاتمه یافته مجاز به رسیدگی است و توأم بودن املاک موصوف و املاکی که جریان ثبتی آنها خاتمه یافته جهت تقسیم مانع صلاحیت و عدم رسیدگی دادگاه نیست؛ زیرا قاعدتاً عمل تقسیم ترکه ایجاب می‌‌‌‌‌کند، اموال مورث به صورت یکجا تقسیم و نسبت به آنها تعیین تکلیف شود اعم از این‌که محجوری در بین ورثه باشد یا نباشد.