طبق ماده ۱۲۸۵ قانون مدنی، سند عبارت است از هر نوشته که در مقام دعوی یا دفاع قابل استناد باشد. در خصوص ارزش اثباتی سند عادی دارای خط خوردگی، موارد زیر بر اساس قوانین حاکم مقرر است:
اول- اصل اعتبار سند و ارزیابی دادگاه:
طبق ماده ۱۳۰۱ قانون مدنی، امضای روی سند، دلیل انتساب نوشته های بالای آن به امضاکننده است. وجود خط خوردگی به خودی خود سند را کاملا از اعتبار ساقط نمی کند، بلکه طبق ماده ۲۲۰ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی، دادگاه موظف است به خط خوردگی، تراشیدگی یا الحاقات سند توجه کرده و میزان تاثیر آن را بر مفاد سند ارزیابی کند. دادگاه میتواند در این خصوص از نظر کارشناس رسمی دادگستری در رشته اصالت خط و امضا استفاده کند.
دوم- ادعای جعل نسبت به بخش خط خورده:
طبق ماده ۲۱۹ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی، طرف مقابل میتواند نسبت به بخشهای خط خورده یا الحاق شده ادعای جعل کند. اگر ثابت شود خط خوردگی بعد از امضای سند و بدون رضایت متعهد انجام شده است، طبق ماده ۵۲۳ و ۵۳۶ کتاب پنجم دادنامه های (با رعایت نصاب های قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب ۱۳۹۹ و اصلاحات بعدی آن در خصوص جزای نقدی)، جرم جعل و استفاده از سند مجعول محقق شده و آن بخش از سند از نفوذ و اعتبار ساقط میشود.
سوم- تعارض خط خوردگی با متن سند:
طبق ماده ۱۳۰۲ قانون مدنی، اگر در متن سند ملحقات یا خط خوردگی وجود داشته باشد که با بخش های دیگر سند تعارض داشته یا موجب ابهام شود، آن بخش مجمل تلقی شده و ارزش اثباتی آن منوط به ارایه دلایل و امارات دیگر جهت رفع ابهام خواهد بود.