اخذ ضمانت از ضامن برای خسارت تأخیر تأدیه در بانک ها

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۳/۰۹/۲۶
برگزار شده توسط: استان گلستان/ شهر کلاله
موضوع
اخذ ضمانت از ضامن برای خسارت تأخیر تأدیه در بانک ها
پرسش
آیا عملکرد بانک ها در خصوص اخذ ضمانت از ضامن برای خسارت تأخیر تأدیه، با توجه به ماده ۶۹۱ قانون مدنی، صحیح است؟
نظر هیئت عالی
مطابق ماده ۶۹۱ قانون مدنی، ضمان دینی که هنوز سبب آن ایجاد نشده باطل است. لذا اخذ ضامن برای تأدیه خسارت تأخیر تأدیه صحیح به نظر نمی رسد زیرا سبب ادای دین زمانی ایجاد میگردد که متعهد از پرداخت به موقع اقساط وام امتناع ورزد و از این رهگذر خسارتی متوجه بانک شود که در اینصورت ذمه ضامن در مقابل مضمونٌله مشغول میشود و این ترتیب بهلحاظ اینکه امری محتمل است و ورود خسارت فعلیت نیافته با مفاد ماده مرقوم مخالفت صریح دارد. اما التزام به پرداخت دین یا خسارت احتمالی آینده، به گونه ای که ایجاد التزام، معلق به تحقق دین اصلی باشد، بلامانع به نظر می رسد لکن این التزام از باب ضمان بهشمار نمی آید و از این جهت فاقد آثار قانونی است ولی بر مبنای ماده ۱۰ قانون مدنی، لازم الوفا و نافذ است.
نظر اکثریت
با توجه به اینکه سبب دین تخلف از پرداخت به موقع اقساط وام است و تا وقتی تخلفی انجام نشود که موجب خسارت شود قابل مطالبه نیست، پس نمی توان از این خسارت احتمالی ضمانت کرد و عملکرد بانک ها در خصوص اخذ تضمین از ضامنها برای خسارت تأخیر تأدیه در قرارداد اولیه صحیح نیست.
نظر اقلیت
با توجه به اینکه سبب دین همان وام است پس برای خسارت تأخیر تأدیه نیز در همان ابتدای قرارداد، بانک میتواند از ضامن تضمین بخواهد.