وظیفه مامور اجرا در اجرای حکم تخلیه علی رغم عدم همکاری مستاجر

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۹/۰۴/۰۱
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر قائم شهر
موضوع
وظیفه مامور اجرا در اجرای حکم تخلیه علی رغم عدم همکاری مستاجر
پرسش
بعضی مواقع در هنگام اجرای حکم تخلیه، مستاجر حضور ندارد و موجر نیز حاضر به تحویل اموال موجود در منزل استیجاری نمیباشد. مأمور اجرا از یک طرف مکلف به اجرای حکم میباشد و از جانب دیگر به علت عدم تهیه محل نگهداری اموال موجود توسط موجر یا مستاجر، قادر به اجرای حکم نیست. یکی از راهکارهای ارائه شده این بود که قبل از تهیه محل برای نگاهداری اموال موجود اجرای حکم ممکن نمیباشد، لذا مأمور اجرا به موجر (که همان محکوم له باشد) تفهیم مینماید پس از تهیه محل یا تعیین حافظ، حکم تخلیه اجرا میشود که در این صورت موجر برای اجرای حکم مشکلات موجود را مرتفع مینماید. وظیفه مأمور اجرا در اجرای حکم تخلیه چیست؟
نظر هیئت عالی
نشست قضایی (۵) مدنی: با توجه به لازم الاجرا بودن حکم قطعی مرجع قضایی (اعم از دادگاه یا شورای حل اختلاف) و اینکه مأمور اجرا (دادورز) بعد از دستور و ارجاع مرجع قضایی موظف به اجرای رای میباشد و معاذیری مثل عدم تحویل اثاثیه موجود در محل توسط مستاجر یا عدم دسترسی به وی نمی تواند از موانع قانونی اجرای حکم باشد (هر چند در عمل مشکلاتی را فراهم می-کند) و از طرف دیگر مستفاد از ماده ۴۵ قانون اجرای احکام مدنی که در مقایسه اینکه تفاوتی بین خلع ید و تخلیه از حیث اجرا وجود ندارد و در مواردی که دسترسی به مالک اثاثیه موجود (مستاجر) وجود ندارد و ترتیب خاصی را پیش بینی نموده که از جمله انتقال اقلام به محلی برای حفاظت و یا فروش اقلامی که نگهداری آن مستوجب تأدیه هزینه نامتناسب میباشد که موید آن نیز ماده ۶۶ همان قانون است. بنابه مراتب و اینکه محکوم له وظیفه ای در قبول حفاظت یا نگهداری اموال مستاجر ندارد، طبق ماده ۴۵ قانون مذکور حکم باید اجرا شده و محل به تصرف محکوم له درخواهد آمد. لذا اتفاق نظر تأیید میشود.
نظر اکثریت
پاسخ سوال در ماده ۴۵ قانون اجرای احکام مدنی نهفته است. هر چند که این ماده از خلع ید سخن می گوید ولیکن با توجه به اینکه هدف از خلع ید و تخلیه، همان تحویل مال به محکوم له میباشد، در صورتی که در تخلیه منزل استیجاری، مستاجر حضور نداشته باشد و موجر حاضر نباشد اموال موجود در منزل را به عنوان حافظ تحویل بگیرد، به موجب ماده ۴۵ قانون اجرای احکام مدنی مأمور اجرا صورت تفصیلی از اموال مذکور را تهیه و اسناد، اوراق و وجه نقد را به صندوق دادگستری یا یکی از بانک ها می سپارد. اموال ضایع شدنی و اشیایی که بهای آنها متناسب با هزینه نگاهداری نباشد به فروش رسیده و حاصل فروش پس از کسر هزینه های مربوط، به صندوق دادگستری سپرده میشود تا به صاحب آنها مسترد گردد و در صورت سایر اموال، مأمور اجرا آنها را در همان محل یا محل مناسب دیگری محفوظ نگاه داشته و یا به حافظ سپرده و رسید دریافت میدارد.