مقایسه حق کسب و پیشه و تجارت مطروحه در قانون سال ۱۳۷۶ با سرقفلی مندرج در قانون سال ۱۳۵۶

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۴/۱۰/۰۲
برگزار شده توسط: استان یزد/ شهر یزد
موضوع
مقایسه حق کسب و پیشه و تجارت مطروحه در قانون سال ۱۳۷۶ با سرقفلی مندرج در قانون سال ۱۳۵۶
پرسش
در قانون روابط موجر و مستاجر مصوب سال ۱۳۷۶ فقط از سرقفلی صحبت شده است. با توجه به قانون روابط موجر و مستاجر مصوب سال ۱۳۵۶ که از حق کسب و پیشه و تجارت صحبت شده است. اولاً – آیا حق کسب و پیشه و تجارت با سرقفلی موضوع قانون سال ۱۳۷۶یکی است؟ ثانیاً – اگر یکی نیست آیا در قانون سال ۱۳۷۶ چیزی به عنوان حق کسب و پیشه و تجارت داریم؟
نظر هیئت عالی
از نظرلغت و معنی حق کسب و پیشه با سرقفلی اختلاف دارد و اصولاً حق کسب و پیشه در اثر اقدامات و عملیات مستاجر و در ارتباط با مشتری و رفتار حسنه و فروش اجناس بیعیب و یا تخصص مستاجر در کاری که مستاجر انجام میدهد به مرور زمان ایجاد میشود ولی سرقفلی ارتباطی با حق کسب و پیشه ندارد. عموماً هنگام اجاره مستاجره مالک مبلغی از مستاجر اخذ می کند که سرقفلی نامیده میشود. لیکن در قانون موجر و مستاجر مصوب سال ۱۳۵۶ و قوانین بعدی فقط یک حق برای مستاجر در نظر گرفته شده که نوعاً سرقفلی است. جا دارد در این مورد در قوانین مالک و مستاجر بازنگری شده و گذشته از سرقفلی پرداختی مستاجر وقت تخلیه حق کسب و پیشه هم به مستاجر تعلق گیرد.
نظر اکثریت
تفاوتی بین حق کسب و پیشه و تجارت با سرقفلی وجود ندارد و با توجه به عدم تفاوت، پاسخ به سوال دوم منتفی است.
نظر اقلیت
بین این دو حق تفاوت است ولی در قانون سال ۱۳۷۶ حرفی از حق کسب و پیشه به میان نیامده است.