سهم بردن زوجه متوفی از اجرت المثل ملک موروثی

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۳/۰۸/۱۸
برگزار شده توسط: استان اصفهان/ شهر نظنز
موضوع
سهم بردن زوجه متوفی از اجرت المثل ملک موروثی
پرسش
در صورت تصرف ملک موروثی از سوی شخص ثالث و تعیین اجرت المثل ایام تصرف، آیا همسر متوفی (مورث) از اجرت المثل سهمی دارد؟
نظر هیئت عالی
برابر نص ماده ۹۴۶ قانون مدنی زن از قیمت یک هشتم اموال غیر منقول زوج (در صورت فرزنددار بودن زوج) ارث میبرد. در واقع وراث یک هشتم قیمت به زوجه بدهکارند و عین مال غیر منقول مذکور وثیقه این دین است. به همین دلیل در ماده ۹۴۸ همین قانون آمده: اگر وراث از اداء قیمت خودداری کنند، زن میتواند حق خود را (یعنی قیمت یک هشتم) از عین اموال استیفاء نماید. لذا چون اجرت المثل فرع بر مالکیت عین میباشد زن مستحق اجرت المثل یک هشتم مذکور نمیباشد.
نظر اکثریت
با عنایت به اینکه زن از قیمت اموال غیر منقول ارث میبرد از اجرت المثل ایام تصرف اموال غیر منقول نیز ارث میبرد و ماده ۹۴۶ قانون مدنی نیز موید این مطلب میباشد.
نظر اقلیت
با توجه به اینکه اساساً زن حقی به عین اموال غیر منقول به عنوان ارث ندارد لذا از اجرت المثل ایام تصرف غیر منقول که تابعی از عین است سهمی نمی برد مگر اینکه با وجود تقاضای زن سایر وراث از دادن سهم وی از قیمت مال غیر منقول استنکاف نمایند که در این حالت وی میتواند سهم خود را از عین ملک استیفا نماید.