بررسی حقوق مستاجر نسبت به مورد اجاره و عدم تأثیر انتقال مالکیت عینی در آن

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۵/۱۱/۱۴
برگزار شده توسط: استان قم/ شهر قم
موضوع
بررسی حقوق مستاجر نسبت به مورد اجاره و عدم تأثیر انتقال مالکیت عینی در آن
پرسش
مالک، ملک خود را که منافع آن را به دیگری در قالب سرقفلی واگذار کرده و مستاجر، مالک سرقفلی است، به عنوان وثیقه در قبال اخذ وام در رهن بانک قرار داده است. بانک پس از سررسید وام، ملک را به تملیک خویش درآورده است. پیرو این اقدام، تخلیه ید مستاجر خواسته شده است. آیا تخلیه ید مستاجر از لوازم تملیک است؟ به عبارتی بانک میتواند به دلیل تملیک ملک مذکور، تخلیه ید مستاجر را درخواست کند؟
نظر هیئت عالی
نظر به اینکه نقل و انتقال ناشی از اجرای تعهد رهنی و تملک ملک توسط بانک نمی تواند هیچگونه خدشه-ای به حقوق مکتسبه مستاجر وارد کند و مالک جدید نیز هیچگونه امتیازی بیش از آنچه مالک سابق داشته است را ندارد و قائم مقام مالک سابق محسوب میشود؛ لذا مالک جدید صرفاً همان حقوقی را که مالک اولیه در قبال مستاجر داشته است، میتواند اعمال کند. به این مفهوم که چنانچه شرایط مندرج در قرارداد اجاره سابق، مستلزم حق تخلیه در مقطع زمانی خاص برای مالک فعلی بوده، مالک جدید نیز میتواند همان حق را اعمال کند و نه بیشتر. بنابراین، اتفاق نظر منعکس در نشست قضایی خراسان شمالی مورد تأیید است.
نظر اتفاقی
چون مستاجر مالک منافع است و اقدام بانک به حقوق وی خلل وارد میسازد. بنابراین تا انقضای مدت اجاره، تقاضای تخلیه ید از جانب مالک جدید مسموع نخواهد بود و قراردادها به قوت خویش باقی خواهد بود.