امکان مطالبه خسارت معنوی و مادی ناشی از جرم توسط فردی غیر از زیان دیده

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۷/۰۵/۲۹
برگزار شده توسط: استان اصفهان/ شهر دهاقان
موضوع
امکان مطالبه خسارت معنوی و مادی ناشی از جرم توسط فردی غیر از زیان دیده
پرسش
نحوه مطالبه خسارات معنوی موضوع ماده ۱۴ قانون آیین دادرسی کیفری چگونه است؟ برای مثال اگر سارقی وارد منزلی شود و فرزند صاحب منزل (شاکی) در اثر استرس و ترس ناشی از دیدن سارق دچار بیماری عصبی شود و پزشک اعلام نماید که ایشان مبتلا به افسردگی و شوک عصبی ناشی از وقوع سرقت شده است، آیا ولی قهری این طفل حسب ماده فوق میتواند جهت مطالبه ضرر و زیان معنوی اقدام به طرح شکایت نماید؟
نظر هیئت عالی
با تذکر به این که با لحاظ مواد ۱۶، ۱۷ و ۵۰۱ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ فرض پرسش ناظر به جنایت (خسارت بدنی) است و نه خسارت معنوی و ولی قهری صغیر با توجه به مواد ۳۵۴ و ۴۵۲ قانون فوق الذکر حق شکایت از طرف مولی علیه را دارا میباشد. بنابراین نظریه اکثریت قضات محترم دادگستری شهرستان دهاقان استان اصفهان مورد تایید است.
نظر اکثریت
نظر به مفاد ماده ۱۰ قانون آیین دادرسی کیفری، بزهدیده شخصی است که از وقوع جرم متحمل ضرر و زیان شود و اگر جبران ضرر و زیان وارده را مطالبه کند مدعیخصوصی نام دارد، لذا در فرض سوال ولی قهری طفل حق مطالبه ضرر و زیان معنوی را از طرف فرزند خود دارد.
نظر ابرازی
طبق ماده ۱۴ قانون آیین دادرسی کیفری، شاکی فرد زیان دیده میباشد و خود مستقیماً باید مطالبه آسیب و صدمات را بنماید و ولی قهری از طرف زیان دیده نمی تواند مطالبه خسارات نماید و لذا در اینجا خسارات قابل مطالبه نمیباشد چرا که زیان وارده بطور مستقیم از جرم حاصل نشده است.