نظریه مشورتی شماره ۷/۹۶/۱۸۲۷ مورخ ۱۳۹۶/۰۸/۰۹

تاریخ نظریه: ۱۳۹۶/۰۸/۰۹
شماره نظریه: ۷/۹۶/۱۸۲۷
شماره پرونده: ۱۳۹۱-۱/۱۶۸-۹۶
استعلام:
۱- در صورتی که قاضی کشیک دادیار یا دادستان باشد و قتل و یا سایر جرائمی که در صلاحیت انحصاری بازپرس است واقع شود وبازپرس نیز حضور داشته باشد آیا ملاحظه صحنه قتل و تحقیق از متهم در وقت کشیک وظیفه بازپرس است؟
۲- در فرض سوال فوق در صورتی که بازپرس حضور ندارد ولی دادرس دادگاه حضور دارد دادرس به جانشینی بازپرس وظیفه بررسی موضوع را دارد؟
۳- در صورتی که بازپرس و دادرس با این استدلال که قاضی کشیک نمی‌باشند از صدور دستورات قضائی و بررسی صحنه جرم استنکاف نمایند موضوع واجد تخلف انتظامی است یا خیر؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱ و ۲) در جرائم مستوجب مجازاتهای مقرر در ماده ۳۰۲ قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲ با اصلاحات و الحاقات بعدی، در صورت عدم حضور بازپرس یا معذور بودن وی از انجام وظیفه و عدم دسترسی به بازپرس دیگر، چه در اوقات اداری و یا در اوقات کشیک، باید مطابق تبصره ماده ۹۲ قانون صدرالذکر اقدام گردد، ولکن این امر مانع اعمال مقررات ماده ۷۷ قانون آئین دادرسی کیفری ۱۳۹۲ و اصلاحات و الحاقات بعدی توسط دادستان (و یا با رعایت ماده ۸۸ توسط دادیار کشیک) در جرائم مشهود موضوع بندهای الف، ب، پ وت ماده ۳۰۲ قانون مزبور نمی‌باشد و اعمال مقررات ماده ۷۷ نیز صرفاً ناظر به اوقات کشیک نبوده و در اوقات اداری نیز در صورت وجود شرایط اعلام شده در ماده، قابلیت اعمال را دارد و دادستان (ویا دادیار) تنها در جرائم فوق‌الذکر تا پیش از حضور و مداخله بازپرس (و یا دادرس جانشین بازپرس) باید اقدامات لازم را برای حفظ آثار و علائم، جمع آوری ادله وقوع جرم و جلوگیری از فرار و مخفی شدن متهم، معمول دارند.
۳) تشخیص اینکه تصمیم یا اقدامات مقامات قضایی، تخلف انتظامی می‌باشد یا خیر بر عهده دادگاه عالی انتظامی قضات و خارج از حدود وظایف و اختیارات این اداره کل است.