نظریه مشورتی شماره ۷/۹۵/۲۱۱۴ مورخ ۱۳۹۵/۰۸/۲۳

تاریخ نظریه: ۱۳۹۵/۰۸/۲۳
شماره نظریه: ۷/۹۵/۲۱۱۴
شماره پرونده: ۷۶۰-۷۶-۹۵
استعلام:
اگر در بیع عین معین معلوم شود که مبیع وجود نداشته بیع باطل است آیا در این مورد مشتری میتواند بهای عادلانه بیع را به نرخ روز مطالبه نماید یا این قاعده منحصر به موردی است که مبیع مستحق للغیر و مشمول مواد ۳۹۰ و۳۹۱ قانون مدنی میباشد.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
طبق ماده ۳۶۱ قانون مدنی اگر در مورد بیع عین معین، معلوم شود که مبیع وجود نداشته، بیع باطل است، بنابراین، در خصوص مورد استعلام چنانچه بایع ثمن را دریافت کرده باشد باید آن را مسترد نماید و چنانچه ثمن وجه نقد باشد و ارزش آن کاهش یافته باشد طبق ماده ۱ قانون مسئولیت مدنی، مسئول خسارت وارده به مشتری از این بابت میباشد رای وحدت رویه ۷۳۳ مورخ ۱۵/۷/۹۳ هیات عمومی دیوان عالی کشور که در مواردی که مستحق للغیر در آید، کاهش ارزش ثمن را داخل در غرامات و بایع را مسئول جبران آن دانسته موید این امر است.