نظریه مشورتی شماره ۷/۹۷/۳۵۰ مورخ ۱۱۳۱/۱۰/۱۲
تاریخ نظریه: ۱۱۳۱/۱۰/۱۲
شماره نظریه: ۷/۹۷/۳۵۰
شماره پرونده: ۹۶-۱۲۷/۱-۲۵۱۱ح
استعلام:
۱- اگر احدی از طرفین پرونده فوت تماید طبق ماده ۱۰۵ قانون آیین دادرسی مدنی اقدام و قرار توقف دادرسی صادر شود و قرار نیز به ذینفع ابلاغ شده چندین ماه سپری شده خواهان وراث و قائم مقام متوفی را به دادگاه معرفی ننماید تکلیف چیست؟ الف- دادگاه از طریق دفتر اخطار رفع نقص نماید و اگر رفع نقص ننمود طبق بند ۲ قید شده در ماده ۵۳ و ۵۱ لحاظ و در راستای ماده ۵۴ قانون آیین دادرسی مدنی اقدام نماید. ب- دادگاه باید در مورد خواسته تصمیم بگیرد و اگر امکان نداشته باشد خواسته را رد نماید. ج- باید پرونده کماکان مفتوح بماند هر وقت خواهان مراجعه نماید مجدداً به جریان افتد ولو بعد از مدت طولانی باشد. د- در صورت مراجعه خواهان صرف اعلام اسامی چند نفر بعنوان وراث کافی است یا باید گواهی حصر وراثت را نیز ارایه نماید؟ ۲- آیا ماده ۳۳۸ قانون آیین دادرسی کیفری صرفاً برای دادگاه های جزایی تعیین تکلیف نموده یا اینکه تمام محاکم اعم از حقوقی، جزایی، دادگاه خانواده، نظامی، ویژه، دادسرا و حتی تجدیدنظر و دیوان عالی را شامل میشود؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱- الف، ب و ج) برابر ماده ۱۰۵ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی با فوت هر یک از اصحاب دعوا جریان دادرسی متوقف میشود و دادگاه باید دادرسی را به طور موقت متوقف کند و منعی برای بایگانی موقت پرونده وجود ندارد.
د) با توجه به مقررات ماده ۱۰۵ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی با این عبارت پس از تعیین جانشین و درخواست ذینفع معرفی وراث متوفی به دادگاه برای ادامه رسیدگی کافی است ضرورتی جهت تحصیل گواهی حصر وراثت و ارائه آن به دادگاه نخواهد بود.
۲- ارجاع پرونده از مصادیق مدیریت ریاست اداری در مراجع قضایی است بنابراین در تمامی مراجع قضایی ذکر شده در استعلام که دارای شعب متعدد میباشند ارجاع پرونده حسب مورد بر عهده مقامی است که عهده دار امر ریاست اداری آن مرجع قضایی است و گرچه ماده ۳۳۸ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ به دلیل آنکه در مقام تعیین تکلیف موضوع ارجاع در محاکم عمومی حقوقی و خانواده و برخی دیگر از مراجع ذکر شده در استعلام نبوده است از قبیل مراجع انصراف دارد ولی از آنجائی که حکم مقرر در این ماده همسو با عمومات و اصول کلی است در خصوص تمامی دادگاه های ذکر شده در استعلام قابل اجرای میباشد.