نظریه مشورتی شماره ۷/۹۵/۲۴۹۰ مورخ ۱۳۹۵/۱۰/۰۴

تاریخ نظریه: ۱۳۹۵/۱۰/۰۴
شماره نظریه: ۷/۹۵/۲۴۹۰
شماره پرونده: ۱۴۸۲-۱/۱۶۸-۹۵
استعلام:
۱- با عنایت به اینکه وفق ماده ۲۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری هرگاه به علت صدور قرار تامین متهم در بازداشت بماند و پرونده اتهامی او در دادسرا منتهی به تصمیم نهایی در دادسرا نشود بازپرس مکلف به فک یا تخفیف قرار تامین است.
الف-با لحاظ نظریات مشورتی شماره ۲۰۳۶/۹۳/۷ مورخه۲۷/۸/۹۳ و۱۴۳۵/۹۳/۷ مورخه ۲۲/۶/۹۳ آیا دادگاهی که پرونده به آن ارسال شده و جهت رفع نقص یا تکمیل تحقیقات به دادسرا اعاده نموده است تکلیفی به فک یا تخفیف قرار یا تبدیل یا ابقاء آن دارد یا خیر به عبارت دیگر آیا دادگاه میبایست بدل پرونده را در شعبه مفتوح و در خصوص فک یا تخفیف یا تبدیل یا ابقاء قرار تامین در مواعد قانونی اظهارنظر نماید یا خیر؟
ب- در صورتی که فک یا تخفیف یا تبدیل یا ابقاء قرار تامین از وظایف دادگاه باشد آیا میتواند پس از اعاده پرونده جهت رفع نقص یا تکمیل تحقیقات اختیار فک یا تخفیف یاتبدیل یا ابقاء قرار تامین را به دادسرا تفویض نماید یا خیر؟
۲- با عنایت به اینکه شیوه نگارش ماده ۹۲ قانون آیین دادرسی کیفری نحوی است که از آن برمی آید که بازپرس نیز در صورت صدور قرارهای منتهی به بازداشت غیر از قرار بازداشت موقت مکلف به ارسال پرونده نزد دادستان جهت موافقت با قرار تامین صادره میباشد با لحاظ ماده ۲۴۰ همین قانون صراحتاً اعلام نمایید در صورت صدور قرارهای منتهی به بازداشت غیر از قرار بازداشت موقت از سوی بازپرس تکلیفی به ارسال نزد داستان جهت موافقت با قرار تامین صادره دارد یا خیر./
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱- اولاً: در خصوص تکلیف مقرر در قسمت نخست ماده ۲۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، مقررات مذکور (فک، تخفیف یا ابقای قرار تامین) صرفاً ناظر به مرحله قبل از صدور کیفرخواست در دادسرا است و لذا در مواردی که پرونده امر، متعاقب صدور کیفرخواست به دادگاه ارسال گردیده است، ولو اینکه به لحاظ نقص تحقیقاتی، پرونده مجدداً از سوی دادگاه به دادسرا اعاده گردد، تکلیفی از این حیث متوجه مقام قضایی دادسرا نیست.
ثانیاً: تکلیف مقرر در قسمت نخست ماده ۲۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و اصلاحات و الحاقات بعدی، با توجه به عبارت «پرونده اتهامی او منتهی به تصمیم نهایی در دادسرا نشود» متوجه مقام قضایی در دادسرا است و منصرف از مرحله دادرسی در دادگاه میباشد.
۲- ماده ۹۲ قانون آیین دادرسی کیفری۱۳۹۲ ناظر به ضرورت تأیید قرارهای نهایی و قرار تامین منتهی به بازداشت صادره از ناحیه دادیار توسط دادستان است و هیچ ارتباطی به بازپرس ندارد.
بدیهی است که در خصوص قرارهای تامین صادره از سوی بازپرس که منتهی به بازداشت متهم میگردد، غیر از قرار بازداشت موقت موضوع ماده ۲۴۰ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و قرار تامین موضوع ماده ۱۲۱ این قانون، اخذ موافقت دادستان لازم نمیباشد./