طبق ماده ۵۳ قانون حمایت از خانواده مصوب ۱۳۹۱، هر کس با داشتن استطاعت مالی، نفقه زن خود را در صورت تمکین ندهد یا از تادیه نفقه سایر اشخاص واجب النفقه امتناع کند، به حبس تعزیری درجه شش محکوم میشود.
با توجه به قانون کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب ۱۳۹۹، جرم ترک انفاق در زمره جرایم قابل گذشت قرار گرفته و مجازات حبس مقرر در قانون (که پیش از این ۶ ماه تا ۲ سال بود) به نصف تقلیل یافته است. مجازات کیفری این جرم در حال حاضر به شرح زیر است:
حبس از ۳ ماه تا ۱ سال.
در خصوص ارتباط نفقه با حسن معاشرت، طبق ماده ۱۱۰۳ قانون مدنی، زن و شوهر مکلف به حسن معاشرت با یکدیگر هستند. حسن معاشرت به معنای رفتار شایسته، احترام متقابل و انجام تکالیف زوجیت است. پرداخت نفقه از سوی مرد، یکی از مظاهر مهم حسن معاشرت و انجام وظایف سرپرستی خانواده است؛ به طوری که امتناع بی دلیل از پرداخت آن، نه تنها جرم است، بلکه میتواند از مصادیق عسر و حرج زن (ماده ۱۱۳۰ قانون مدنی) تلقی شده و به زن حق تقاضای طلاق را بدهد.