ماده ۳۰۸ قانون مدنی به تعریف غصب و بیان تفاوت آن با مال در حکم غصب اختصاص دارد.
بر اساس ماده ۳۰۸ قانون مدنی، غصب عبارت است از استیلاء بر حق غیر به نحو عدوان. در غصب حقیقی، تصرف شخص بر مال دیگری از همان ابتدا بدون رضایت مالک و به صورت غیرقانونی و تجاوزکارانه صورت میگیرد. به عنوان مثال، اگر کسی خودروی دیگری را بدون اجازه و با زور تصاحب کند، غاصب شناخته میشود.
در مقابل، ذیل همین ماده مقرر میدارد که اثبات ید بر مال غیر بدون مجوز هم در حکم غصب است. در مال در حکم غصب، تصرف ابتدایی شخص بر مال دیگری کاملا قانونی و با رضایت مالک یا مجوز قانونی بوده است مانند امین، مستاجر یا وام گیرنده، اما پس از پایان مدت قرارداد، انحلال آن یا مطالبه مالک، متصرف از بازگرداندن مال خودداری می کند یا در مال تصرف غیرمجاز انجام میدهد. در این حالت، اگرچه شروع تصرف عدوانی نبوده، اما ادامه تصرف فاقد مجوز قانونی است و از نظر مسئولیت مدنی و ضمان، در حکم غصب به شمار میرود.
تفاوت اصلی این دو در منشا شروع تصرف است؛ در غصب، شروع تصرف از ابتدا عدوانی و غیرقانونی است، اما در مال در حکم غصب، شروع تصرف قانونی بوده و بعدا به دلیل عدم استرداد یا تجاوز از حدود اذن، به تصرف غیرقانونی تبدیل شده است. از نظر آثار حقوقی و مسئولیت جبران خسارت و تلف مال، هر دو مورد احکام یکسانی دارند و متصرف مسئول هرگونه نقص و تلف خواهد بود.