طبق ماده ۵۵ قانون مدنی وقف عبارت است از این که عین مال حبس و منافع آن تسبیل شود. حبس کردن عین به معنای خارج کردن مال از دارایی و مالکیت واقف و ممنوعیت نقل و انتقال آن است. تسبیل منافع نیز به معنای قرار دادن سود و منافع حاصل از مال در راه خیر و امور عام المنفعه می باشد.
طبق ماده ۵۶ قانون مدنی وقف با ایجاب از طرف واقف و قبول از طرف موقوف علیهم یا قائم مقام قانونی آن ها در صورتی که محصور باشند، واقع می شود. در وقف بر مصالح عامه نیز قبول حاکم شرط است.
طبق ماده ۵۹ قانون مدنی اگر واقف عین موقوفه را به تصرف وقف ندهد وقف محقق نمی شود و هر وقت به تصرف داد وقف تحقق می پذیرد. بنابراین تسلیم و قبض مال، شرط صحت این معامله است.
طبق ماده ۶۱ قانون مدنی وقف بعد از وقوع آن به نحو صحت و حصول قبض، لازم است و واقف نمی تواند از آن رجوع کند یا در آن تغییری دهد.
کاربرد اصلی وقف در حقوق، پایدار سازی منابع مالی برای اهداف خیریه، مذهبی، علمی و اجتماعی است که از طریق اداره اموال موقوفه توسط متولی، منافع آن ها صرف بخش های هدف مانند احداث مدرسه، بیمارستان یا کمک به مستمندان می شود.