طبق ماده ۱۲۱۰ قانون مدنی، حکم رشد، گواهی است که از سوی دادگاه خانواده صادر میشود و به موجب آن، توانایی اداره امور مالی و استقلال اقتصادی فردی که به سن بلوغ شرعی رسیده اما هنوز به سن ۱۸ سال تمام نرسیده است، تایید میشود.
سن بلوغ شرعی در دختران ۹ سال تمام قمری و در پسران ۱۵ سال تمام قمری است. طبق قوانین، افراد پس از رسیدگی دادگاه و احراز رشد فکری و مالی، می توانند این حکم را دریافت کنند.
کاربرد اصلی حکم رشد، خروج فرد از حجر مالی و به دست گرفتن مدیریت اموال خویش است. فرد دارای حکم رشد میتواند بدون نیاز به مداخله ولی قهری (پدر یا جد پدری) یا قیم، اقدامات زیر را انجام دهد:
۱. دخل و تصرف در اموال خود، مانند خرید و فروش ملک یا خودرو.
۲. افتتاح حساب بانکی و برداشت پول از آن.
۳. دریافت سهم الارث، دیه یا مهریه خود.
۴. اقامه دعوای مالی در دادگستری و دفاع از آن.
باید توجه داشت که برای امور غیرمالی مانند ازدواج یا گرفتن گواهینامه رانندگی، نیازی به دریافت حکم رشد نیست و مقررات خاص خود را دارد.