طبق ماده ۱۲ قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲، رسیدگی به درخواست تامین دلیل در صلاحیت دادگاه صلح است. بنابراین، تهیه گزارش تامین دلیل در این مرجع کاملا قانونی و بر اساس صلاحیت ذاتی انجام میشود.
طبق ماده ۱۴۹ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی، تامین دلیل برای حفظ دلایل موجود است تا در صورت نیاز در آینده، مورد استفاده قرار گیرد. ارزش اثباتی این گزارش در دادگاه عمومی (پرونده اصلی) بر اساس ماده ۱۵۵ همان قانون تعیین میشود. طبق ماده ۱۵۵ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی، تامین دلیل فقط برای حفظ آن است و به هیچ وجه دلالت بر این ندارد که دلیل مذکور معتبر بوده یا ادعای متقاضی در پرونده اصلی ثابت شده است.
بنابراین، گزارش تهیه شده در دادگاه صلح به عنوان یک سند رسمی که وضعیت موجود را در زمان خاصی گواهی کرده است، در دادگاه عمومی معتبر است؛ اما تشخیص درجه ارزش اثباتی و تاثیر آن بر سرنوشت دعوا، بر اساس ماده ۱۵۵ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی، منحصرا در اختیار قاضی رسیدگی کننده به پرونده اصلی در دادگاه حقوقی میباشد. قاضی دادگاه حقوقی میتواند این گزارش را به عنوان یک قرینه قوی یا دلیل جهت پیشبرد پرونده بپذیرد، مگر اینکه طرف مقابل طبق مقررات قانون مدنی نسبت به آن ادعای جعل یا تردید و انکار نماید.