نسخ قانونی در شروع به جرم موضوع ماده ۱۲۲ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۷/۰۸/۰۲
برگزار شده توسط: استان خراسان رضوی/ شهر تربت جام
موضوع
نسخ قانونی در شروع به جرم موضوع ماده ۱۲۲ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲
پرسش
آیا ماده ۱۲۲ ق م ا مصوب ۱۳۹۲ ناسخ قوانین خاص است ؟
نظر هیئت عالی
قانونگذار با تصویب ماده ۱۲۲ شروع به جرم در کلیه جرائم را تابع نظم خاص و تناسب معقول و منطقی قرار داده است و دیدگاه قبلی خود را که شروع به جرم را در صورتی جرم می دانست که در قانون جرم شناخته شده باشد را کنار گذاشته است، بنابراین شروع کلیه جرائم مشمول قواعد و مقررات مصرح در ماده ۱۱۲ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ است و موارد پیش بینی شده در بعضی از مواد قانون تعزیرات و قوانین دیگر منسوخ است.
نظر اکثریت
ناسخ است زیرا قانونگذار در مقام ایجاد نظم واحد است تا ملاکهای مختلفی که وجود دارد از بین برود و نسبت به همه جرائم شروع به جرم یک تعریف داشته باشد ثانیاً اگر ناسخ نباشد، لازم می آید برخی جرائم که از نظر نوع جرم اهم هستند، شروع به جرمشان سبک تر از جرائم مهم باشد. مانند مقایسه ماده ۶۵۶ (سرقت) با جعل اسناد رسمی ،که جعل اسناد رسمی به مراتب از سرقت موضوع ماده ۶۵۶ بدتر است، در حالی که در غیر این صورت شروع به جرم آن سبک تر از سرقت میگردد.
نظر اقلیت
ناسخ نیست چون نسبت منطقی آنان، عام و خاص است؛ قانون مجازات اسلامی قانونی عام محسوب میشود و هر عامی تخصیص دارد. لذا قوانین خاص به قوت خود باقی و شروع به جرم آنان طبق خود همان قانون میباشد.