میزان مسئولیت عوامل در حوادث ناشی از کار، رانندگی و پزشکی

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۷/۰۸/۱۵
برگزار شده توسط: استان یزد/ شهر یزد
موضوع
میزان مسئولیت عوامل در حوادث ناشی از کار، رانندگی و پزشکی
پرسش
با توجه به مواد ۵۲۶ و ۵۲۸ و ۵۳۳ قانون مجازات اسلامی از فصل مربوط به موجبات ضمان اولاً در مورد حوادث ناشی از کار، رانندگی و پزشکی در صورتی که کارشناسان میزان تأثیر و عمل هر یک از عوامل را متفاوت اعلام کنند. آیا تعیین دیه میبایست با تساوی صورت گیرد یا با در نظر گرفتن نظریه کارشناس؟ ثانیاً: در مواردی که پزشکی قانونی یا هیأت رسیدگی به تخلفات پزشکی بیماری های زمینه ای را به عنوان درصدی از علت صدمه یا فوت در نظر گرفته باشند تصمیم دادگاه چیست؟
نظر هیئت عالی
احراز وجود مسئولیت کیفری برای اشخاص در حوادث رانندگی، کار و پزشکی و تعیین میزان توزیع مسئولیت در پرداخت دیه، حسب مورد منوط به تحقق شرایط مذکور در قوانین مربوطه است و لذا پاسخگویی به پرسش نیازمند رسیدگی و بررسی موردی و احراز چگونگی موضوع و نحوه رفتار اشخاص دخیل در قضیه و اخذ نظریات کارشناسی و وجود شرایط قانونی و از جمله تعیین فرض حادثه(جمع مباشرین یا اسباب یا جمع سبب ومباشر) است و امکان اظهار نظر کلی وجود ندارد؛ بنابراین در فروض پرسش مسئولیت کیفری مرتکبین نیز با توجه به موازین قانونی نظیر مواد ۱۴۵،۱۴۱،۱۴۰،۴۵۳،۵۲۶،۵۲۸و ۵۳۳ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ و قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ و قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازات های بازدارنده)(تعزیرات) قابلیت بررسی را دارد.
نظر اکثریت
جواب سوال ۱:
در حوادث رانندگی با توجه به نص ماده ۵۲۸ قانون مجازات اسلامی در صورتی که صدمه یا فوت منتسب به رانندگان باشد و جملگی مقصر تشخیص داده شوند، تمام آنهایی که دخالت در ایجاد حادثه داشته اند به طور تساوی مسئول پرداخت دیه میباشند و در صورتی که تنها یکی از رانندگان مقصر باشد تنها او مسئول پرداخت دیه خواهد بود و میزان تأثیر رفتارآنها در تعیین میزان مسئولیت موثر نخواهد بود نظریه مشورتی شماره ۷۴۷۶- ۱۳۷۸/۹/۱۳ اداره حقوقی نیز موید این مطلب است.
جواب سوال ۲(در مورد حوادث ناشی از کار و پزشکی «اتفاق نظر»):
چنانچه در بین اسباب،سبب اقوی که مسامحتا علت وقوع حادثه تلقی میشود،مشخص نباشد،اگر وقوع حادثه مستند به همه عوامل باشد اصولاً مسئولیت به نحو تساوی است ولیکن اگر درجه تأثیر رفتار متفاوت باشد به استناد ذیل ماده ی ۵۲۶ ق.م.ا میزان مسئولیت آنان با توجه به میزان درجه تأثیر رفتار مرتکبان توسط دادگاه تعیین میگردد.
نظر اقلیت
جواب سوال ۱: بنا به قاعده ی انصاف و اصل تفکیک مسئولیت عوامل موثر در حادثه مسئولیت رانندگان بر اساس میزان تأثیر عملشان و بر اساس نظریه کارشناس و درجه تأثیر تعیین میگردد. و تنها در صورتی به تساوی مسئولیت دارند که میزان تأثیر و تقصیر آنان به یک اندازه باشد و رویه حاکم در محاکم نیز همین است.