صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۰/۰۸/۰۷
برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر ممسنی
موضوع
میزان حق الاجرای موضوع ماده ۱۵۸ قانون نحوه اجرای احکام مدنی
پرسش
آیا حق‌الاجرای موضوع ماده ۱۵۸ قانون اجرای احکام مدنی فقط پنج درصد بهای خواسته است یا پنج درصد تمامی محکومٌ‌به؛ از قبیل هزینه دادرسی و خسارات‌های مورد حکم؟
نظر هیئت عالی
نشست قضایی (۱): با توجه به ماده ۱۵۸ قانون اجرای احکام مدنی و به قرینه مواد ۱۵۹ و ۱۶۰ قانون مزبور، قسمت اول حق اجرا عبارت است از پنج درصد محکومٌ‌به که منظور اصل محکومٌ‌به است و در صورتی‌که علاوه بر اصل محکومٌ‌به فی‌المثل مبالغی هم به‌ عنوان خسارت هزینه دادرسی و حق‌الزحمه کارشناس یا خسارت تأخیر تأدیه مورد لحوق حکم قرار گرفته باشد این خسارات در محاسبه میزان حق اجرا نقشی نخواهد داشت. کما این‌که در ماده ۱۵۹ قانون اجرای احکام مدنی در مورد حکم تخلیه مورد اجاره غیرمنقول، میزان حق‌الاجرا معادل صدی ده اجاره‌بهای سه ماه و در ماده ۱۶۰ هم در سایر موارد که از نظر قانون تعیین بهای خواسته لازم نیست قانونگذار، حق‌الاجرا را از یک هزار ریال تا پنج‌ هزار ریال به تشخیص دادگاه معین کرده است در صورتی‌که در این قبیل دعاوی هم ممکن است علاوه بر تخلیه یا اصل محکومٌ‌به خساراتی هم مورد حکم قرار گرفته باشد که در تعیین میزان حق‌الاجرا نقش ندارند.
نظر اتفاقی
نظر اول: با توجه به مبنای حق‌الاجرا – که شامل اقدامات اجرای احکام در مورد وصول محکومٌ‌به و اجرای حکم وصول می‌شود – پنج درصد از کل محکومٌ‌به (مجموع بهای خواسته به علاوه هزینه دادرسی و…) باید به‌ عنوان حق‌الاجرا وصول شود که در ماده ۱۵۸ قانون اجرای احکام مدنی هم به آن تصریح شده است.
نظر دوم: با توجه به این‌که اولاً: خسارات جزو محکومٌ‌به نیستند ثانیاً: در دعاوی غیرمنقول نیز حق‌الاجرا به صورت مقطوع تعیین گردیده و هزینه دادرسی به آن افزوده نمی‌شود فقط باید پنج درصد بهای خواسته به‌ عنوان حق‌الاجرا تعیین شود.