صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۶/۱۱/۱۸
برگزار شده توسط: استان قزوین/ شهر تاکستان
موضوع
طرح دعوی مطالبه وجه چک با وجود دریافت وجه آن
پرسش
عنوان مجرمانه ی شخصی که علاوه بر دریافت وجه چک، اقدام به اخذ گواهی عدم پرداخت و متعاقباً مطالبه ی وجه چک را می‌نماید چه می‌باشد؟
نظر هیات عالی
نظریه اکثریت محترم قضات دادگستری شهرستان تاکستان قزوین مورد تائید است. ضمناً نظریه ۷/۹۴/۳۱۵۶ مورخ ۱۳۹۴/۱۱/۱۲ اداره کل حقوقی قوه قضائیه به شرح ذیل موید این برداشت می‌باشد:
چنانچه احراز شود که به دلیل پرداخت وجه چک یا عدم استحقاق دارنده آن در مطالبه وجه چک، طرفین تراضی نموده‌اند که آن چک به صورت امانی در ید دارنده باشد، ولی دارنده آن، بعداً یکی از اعمال موضوع ماده ۶۷۴ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات) مصوب ۱۳۷۵ را مرتکب شود، می‌تواند موجب تحقق بزه خیانت در امانت گردد، که تشخیص مصداق حسب مورد بر عهده مرجع قضایی رسیدگی کننده است.
نظر اکثریت
در صورتی که بین طرفین در خصوص چک مستنداً دعوا که وجه آن کارسازی شده است قراردادی مبنی بر استرداد چک یا معدوم کردن آن پس از کارسازی باشد عمل، واجد وصف مجرمانه خیانت در امانت وفق ماده ۶۷۴ قانون مجازات اسلامی کتاب تعزیرات قابل تعقیب و مجازات است.
نظر اقلیت
عمل اقدام کننده چکی که وجه آن قبلاً کارسازی شده واجد وصف مجرمانه شروع به کلاهبرداری (توسل به وسایل متقلبانه جهت ربودن مال غیر) بوده و از طرفی چون کارسازی وجه چک، خود قرارداد شفاهی فیمابین بر استرداد لاشه چک تلقی می‌شود مرتکب به جای استرداد اقدام به تقدیم دادخواست حقوقی کرده است و به صراحت ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی چون عمل واجد دو وصف مجرمانه است بزه اشد (خیانت در امانت) در مانحن غیر قابل اعمال است.