صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۰/۰۵/۲۴
برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر مهر
موضوع
جبران خسارت ناشی از بازداشت منجر به صدور قرار منع تعقیب یا حکم برائت
پرسش
با توجه به ماده ۲۵۵ تا ۲۶۱ قانون آیین دادرسی کیفری که ذیل قرارهای تامین کیفری آمده است و در خصوص جبران خسارت ناشی از بازداشت؛ فردی است که نسبت به آن قرار منع تعقیب یا حکم برائت صادر شده است؛ حال سوال این است اگر فرد محکوم گردد و به هر علت مثلاً اعاده دادرسی از طریق اعمال ماده ۴۷۷ آیین دادرسی کیفری حکم برائت نسبت به وی صادر شود مشمول این مواد میگردد؟
نظر هیات عالی
اطلاق حکم برائت مذکور در ماده ۲۵۵ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ شامل فرض پرسش نیز میگردد و مفاد اصل ۱۷۱ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نیز موید این نظر است. بنابراین نظریه اقلیت قضات محترم دادگستری شهرستان مهر درنتیجه مورد تائید است.
نظر اکثریت
به نظر میرسد با توجه به اینکه از واژه بازداشت استفاده شده و در ذیل قرارهای تامین کیفری که در مرحله تحقیقات مقدماتی بوده بیان شده است، فقط مشمول فرد متهم به ارتکاب جرم است که به هر دلیل یا به دلیل عجز از معرفی کفیل یا وثیقهگذار است یا از ابتدا برای ایشان قرار بازداشت موقت صادر شده است و در سایر موارد که فرد محکوم شده و مثلاً از طریق اعمال ماده ۴۷۷ آیین دادرسی کیفری حکم به برائت وی صادر میشود؛ طبق اصل ۱۷۱ قانون اساسی یا ماده ۳۰ قانون نظارت بر رفتار قضات میتواند خسارت خود را مطالبه نماید. همچنین با توجه به جمله «اشخاصی که در جریان تحقیقات مقدماتی دادرسی» فقط مشمول متهمین میشود.
نظر اقلیت
مشمول همه موارد ازجمله متهم یا محکومعلیه میگردد؛ چون با توجه به واژه حکم برائت و با توجه به اینکه در ماده از واژه دادرسی استفاده شده است مشمول همه موارد میشود و حتی اعمال ماده ۴۷۷ آیین دادرسی کیفری نیز جز جریان دادرسی محسوب میگردد و فرد محکومعلیه که از هر طریق حکم برائت وی صادر شود میتواند طبق مواد ۲۵۵ تا ۲۶۱ آیین دادرسی کیفری مطالبه خسارت نماید.