امکان جلب زوج در مهریه عند الاستطاعه

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۴۰۱/۰۳/۱۹
برگزار شده توسط: استان آذربایجان شرقی/ شهر مرند
موضوع
امکان جلب زوج در مهریه عند الاستطاعه
پرسش
طی قراردادی مهریه زوجه ۱۰۰ سکه عند المطالبه و ۴۰۰ سکه عند الاستطاعه (جمعاً ۵۰۰ سکه بهار آزادی) تعیین و زوج برابر دادنامه نهایی محکوم به پرداخت مهریه شده است. پرونده با صدور اجراییه به اجرای احکام مدنی ارجاع و با توقیف اموال محکوم علیه (زوج) ۹۱ سکه وصول شده است. قبل از توقیف و وصول ۹۱ سکه، زوج دادخواستی مبنی بر اعسار از پرداخت محکوم به ارائه و دادگاه ذیربط طی دادنامه قطعی نامبرده را متمکن از پرداخت ۵۰ سکه پیش قسط و هر ۴ ماه یک سکه تشخیص داده است. پس از جلب و بازداشت محکوم علیه (زوج) شخص ثالث مال معرفی نموده و مال معرفی شده در ازای ۳۴ سکه از محکوم به، به فروش رفته است. پس ارسال پرونده به دادگاه ذیربط جهت تایید مزایده، دادگاه اجرای مزایده تا ۱۱۰ سکه را برابر ماده ۲۲ قانون حمایت خانواده تایید و مازاد بر آن را ابطال نموده است. با عنایت به قضیه موصوف و نظر به اینکه برابر توافق طرفین میزان مهریه عند المطالبه ۱۰۰ سکه تمام بهار آزادی بوده است آیا دیدگاه دادگاه محترم مبنی بر تایید فرایند مزایده تا ۱۱۰ سکه بهار آزادی صحیح است یا مزایده تا سقف قرارداد عند المطالبه (۱۰۰ سکه) قابل تایید میباشد؟
نظر هیات عالی
اولاً؛ فرض سوال در مورد دادنامه نهایی مراجع به پرداخت مهریه میباشد. ثانیاً؛ با توجه به اینکه در ازای پرداخت مهریه مالی معرفی شده است (ولو از طرف ثالث بنا به تجویز تبصره ماده ۳۴ قانون اجرای احکام مدنی)؛ لذا در حکم کشف مال از زوج بوده و عند الاستطاعه بودن وی محرز میگردد. علیهذا تمام مال در قبال مهریه باید مورد مزایده قرار بگیرد تا مهریه پرداخت شود و ابطال اجرای مزایده مازاد بر ۱۱۰ سکه صحیح بهنظر نمی رسد.
نظر اکثریت
ماده ۲۲ قانون حمایت خانواده صراحتی در تبیین عناوین عند المطالبه و عند الاستطاعه مهریه زوجه ندارد. بنابراین توجه محاکم ذیربط باید نشات گرفته از مفاد توافق طرفین (زوج و زوجه) باشد که در قضیه موصوف قرارداد تا یکصد سکه تمام بهارآزادی عند المطالبه است؛ فلذا ابطال مزایده مازاد بر ۱۱۰ سکه مستند به ماده ۲۲ مذکور صحیح نبوده و با عنایت به معرفی مال از طریق ثالث در صورت وصول بیش از یکصد سکه میبایست به محکوم علیه (زوج) مسترد شود.
نظر اقلیت
عناوین عند المطالبه و عند الاستطاعه در قوانین به صراحت بیان نشده است؛ فلذا عند الاستطاعه بودن مهریه تحت عنوان قرارداد مشروط به احراز ملائت زوج قابل تبیین و تفسیر است. در فرض سوال با عنایت به اینکه دادگاه با تعیین پیش قسط به ۵۰ سکه ملائت زوج را احراز نموده هرچند بیش از مقدار عند المطالبه مندرج در سند ازدواج باشد قابل وصول بوده و امکان صدور برگ جلب و به تبع آن بازداشت زوج وجود خواهد داشت. بنابراین اخذ سکه به میزان ۱۱۰ سکه و یا طبق نظری، بیش از آن هرچند از طرف ثالث معرفی شده باشد صحیح است.