الزام فروشنده به فک رهن در صورت عدم انجام تعهد

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۵/۰۹/۲۳
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر پل سفید
موضوع
الزام فروشنده به فک رهن در صورت عدم انجام تعهد
پرسش
ملک غیرمنقولی با وجود رهن در بانک به وسیله شخصی به فروش می رسد و فروشنده تعهد می کند که ظرف پانزده روز فک رهن نماید ولی این تعهد را اجرا نمی نماید آیا الزام فروشنده به فک رهن قابلیت پذیرش در دادگاه را دارد؟
نظر هیئت عالی
نشست قضایی (۴) مدنی: بر طبق مقررات ماده ۲۱۹ قانون مدنی عقودی که بر طبق قانون واقع شده باشد بین متعاملین و قائم مقام آنها لازم الاتباع است و همچنین به موجب مقررات ماده ۲۳۰ همان قانون، چون در ضمن عقد بیع شرط شده که بایع نسبت به فک رهن یعنی شرط فعل اقدام نماید، بایع ملزم به انجام شرط است.
بنا به مراتب، فروشنده ملک که متعهد به فک رهن ظرف پانزده روز شده ملزم است که به عمل خود وفا کند و این دعوا دارای قابلیت طرح در محاکم میباشد.
نظر اکثریت
نظر به اینکه موضوع پرونده الزام خوانده به فک رهن میباشد و با عنایت به اینکه خوانده در مبایعه نامه خود متعهد به پرداخت دیون و فک رهن شده است لذا الزام خوانده با رعایت ماده ۲۳۷ قانون مدنی به اجرای چنین تعهدی قابلیت پذیرش را دارد چرا که فک رهن، مستلزم پرداخت دیون به بانک میباشد. با پرداخت دیون بر اساس مفهوم ماده ۷۸۷ قانون مدنی عقد رهن حتی نسبت به راهن هم جایز خواهد شد ضمن اینکه این امر منافی حق مرتهن نخواهد بود. با فرض اینکه بعد از صدور حکم خوانده یا فروشنده نسبت به اجرای تعهد اقدام ننماید متعهدٌله میتواند از مقررات ماده ۲۳۸ قانون مدنی استفاده نماید.
نظر اقلیت
چون عقد رهن به نفع بانک است و تعهداتی که طرفین معامله با هم داشتند نمی تواند در حق بانک موثر باشد، با فرض عدم رضایت بانک اجرای چنین تعهدی نمی تواند وجاهت قانونی داشته باشد چرا که این مسئله منافی حق بانک و لازم بودن عقد رهن نسبت به راهن میباشد.