صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1391/07/08
موضوع
قانون زمان وقوع حادثه قانون حاکم بر قرار داد بیمه
پرسش
شخصی اتومبیل خود را در زمان حاکمیت قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در مقابل شخص ثالث مطابق قانون بیمه مصوب 1347 بیمه می‌کند. لیکن در زمان لازم‌الاجرا شدن قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی مصوب 1387/2/31 تصادف کرده و منجر به ایراد صدمه غیرعمدی بدنی می‌شود. شرکت بیمه از پرداخت خسارت وارده به این علت که انعقاد قرارداد در زمان حاکمیت قانون بیمه سال 1347 بوده خودداری کرده و مدعی عطف به ماسبق نشدن قوانین شده است. آیا قانون حاکم بر قرارداد بیمه، قانون زمان انعقاد قرارداد است یا قانون زمان وقوع حادثه؟
نظر هیئت عالی
با توجه به مفاد قانون اصلاح قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری در مقابل اشخاص ثالث و جنبه آمره و تکلیفی بودن آن، نظر اکثریت صائب تشخیص و تأیید می‌شود.
نظر اکثریت
قراردادهای بیمه سرنشین و اشخاص مطابق قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در مقابل شخص ثالث به حکم قانون تنظیم می‌شوند و شروط مندرج در متن قرارداد را قانون معین می‌کند و نمی‌توان خلاف آن شرط کرد. همچنین نرخ دیه و تعهدات، توسط قانون معین می‌شود و قانون بیمه برای حمایت از جامعه است و قانون در بعضی مواقع شرایط موجود را تغییر و شرایط جدید را به طرفین تحمیل می‌کند و بیمه‌گر ملزم به جبران خسارت وارده به اشخاص ثالث تا سقف تعهدات است و مفاد و مصوبه شورای عالی بیمه در خصوص مبنای زمانی (1389/6/20) برای اجرای قانون اصلاح قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در مقابل شخص ثالث، موید الزام بیمه به پرداخت خسارت است؛ لذا بیمه موظف است مطابق قانون اصلاح قانون بیمه اجباری مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در مقابل شخص ثالث مصوب 1387 و قوانین و مقررات مرتبط با آن اقدام به پرداخت خسارت کند.
نظر اقلیت
چون اثر قانون نسبت به آینده است و قانون ماهوی عطف به ماسبق نمی‌شود و قرارداد در زمان حکومت قانون بیمه سال 1347 که به موجب قانون بیمه سال 1387 نسخ شده تنظیم شده است؛ لذا قانون زمان تنظیم قرارداد حاکم بوده و شرکت بیمه می‌تواند از پرداخت خسارت امتناع کند.