درخواست تامین قبل از حلول سر رسید چک

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۳/۰۷/۱۰
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر قائم شهر
موضوع
درخواست تامین قبل از حلول سر رسید چک
پرسش
در مورد چکی که وعده اش فرا نرسیده، آیا با لحاظ ماده ۱۱۴ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی چنان چه در معرض تضییع و تفریط بودن اموال خوانده ثابت نباشد قرار تامین خواسته صادر میشود یا خیر؟
نظر هیئت عالی
مطابق ماده ۱۱۴ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی نسبت به طلب یا مال معینی که هنوز موعد تسلیم آن نرسیده است در صورتی که حق مستند به سند رسمی و در معرض تضییع یا تفریط باشد می توان درخواست تامین کرد. چک از جمله اسناد عادی است و ماده مزبور ناظر به اسناد رسمی است که طلب یا مال موضوع سند رسمی در معرض تضییع یا تفریط باشد. لذا تضییع یا تفریط معطوف به سند رسمی است، نه به عنوان شرط مستقل، بنابه مراتب با لحاظ مقررات ماده ۱۰۸ همان قانون قبل از حلول سررسید چک نمی توان از دادگاه درخواست تامین خواسته کرد. استثناء نظر به اینکه دیون موجل متوفا بعد از فوت حال میشود، با توجه به ماده ۲۳۱ قانون امور حسبی پذیرش درخواست با رعایت ماده ۱۰۸ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی منعی نخواهد داشت.
نظر اتفاقی
صدور قرار تامین خواسته وفق ماده ۱۰۸ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی قبل از تقدیم دادخواست یا ضمن دادخواست راجع به اصل دعوا یا در جریان دادرسی تا وقتی که حکم قطعی صادر نشده در مواردی که ماده مذکور به آن اشاره کرده امکان پذیر است و عموماً برای طلب یا مالی است که موعد آن فرا رسیده است اما برای طلب یا مال معینی که موعد تسلیم آن فرا نرسیده قانونگذار در ماده ۱۱۴ بیان داشته در صورتی برای این امور قرار تامین صادر شود که دارای دو شرط باشد:
۱. حق مستند به سند رسمی باشد
۲. در معرض تضییع و تفریط باشد. در سوال مطروحه شرط اول بیان شده در ماده ۱۱۴ وجود ندارد یعنی چک سند رسمی نیست. بنابر این، حتّی اگر در معرض تضییع و تفریط بودن آن نیز اثبات شود باز به لحاظ عدم دارا بودن شرط اول نمی توان تامین خواسته صادر کرد.