تأثیر جنون ادواری یکی از متعاملین در معامله

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۰/۱۲/۰۸
برگزار شده توسط: استان گیلان/ شهر رشت
موضوع
تأثیر جنون ادواری یکی از متعاملین در معامله
پرسش
هرگاه بر دادگاه ثابت شود که یکی از طرفین معامله مبتلا به جنون ادواری است آیا دادگاه میتواند حکم بر بطلان معامله دهد؟
نظر هیئت عالی
نشست قضایی (۵): چنانچه بر دادگاه ثابت شود که یکی از طرفین مبتلا به بیماری جنون ادواری است، در صورتی حکم به بطلان معامله خواهد داد که ابتلای یکی از متعاقدین را در حین معامله به جنون احراز کند و بنابر مقتضای اصل صحت، در این دعوا بار دلیل برعهده مدعی ابطالِ معامله به لحاظ جنون طرف دیگر در هنگام معامله میباشد، مگر اینکه حکم حجر در جنون غیراداوری صادر و به تاریخ معامله هم تسری داده شود. در نتیجه اتفاق نظر نشست قضایی دادگستری رشت تأیید میشود.
نظر اتفاقی
اگر دادگاه تشخیص بدهد که یکی از طرفین معامله مبتلا به جنون ادواری بوده آن عقد را نمی توان باطل شناخت، مگر اینکه شخصی که از بطلان معامله نفع می برد ثابت کند که آن معامله در زمان جنون واقع شده است چون ممکن است آن عقد در زمان افاقه منعقده شده باشد. به استناد ماده ۲۲۳ هر معامله ای که واقع میشود محمول بر صحت است مگر اینکه فساد آن معلوم شود، پس شرط ابطال معامله فوق آن است که حکم جنون شخص قبل از معامله صادر شده باشد یا اینکه پس از معامله در دادگاه ثابت شود که معاملهکننده در زمان انعقاد دچار جنون بوده است.