صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۴/۰۸/۰۷
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر چالوس
موضوع
امتناع از پرداخت خرج و هزینه فرزند دانشجو
پرسش
اگر پدری با وصف استطاعت مالی خرج و هزینه فرزند دانشجو را ندهد آیا از جهت کیفری و حقوقی موضوع قابل رسیدگی است؟
نظر هیات عالی
نفقه اقارب واجب‌النفقه مندرج در ماده ۱۲۰۴ قانون مدنی اعم از مسکن: البسه، غذا و اثاث‌البیت به قدر حاجت، منحصر به مواد مذکور در ماده موصوف نبوده، نیازمندی‌های ضروری زندگی مانند هزینه‌های درمان و دارویی و سوخت و تحصیل را به میزان متعارف و به اندازه حاجت در برمی‌گیرد و هزینه‌های مذکور، قابل مطالبه از پدری که نسبت به فرزند خود ترک انفاق کرده، می‌باشد. هر‌کس که با داشتن استطاعت مالی از تادیه نفقه اشخاصی واجب‌النفقه امتناع کند، در صورت شکایت مطابق ماده ۶۴۲ قانون مجازات اسلامی تعزیرات مستوجب تعقیب و تعیین عقوبت کیفری خواهد بود. به موجب بند ۹ ماده ۵۸ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱ ماده (۶۴۲) قانون مجازات اسلامی تعزیرات مصوب ۲/۳/۱۳۷۵ نسخ شده است. مراجعه کنید به ماده ۴۷ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱.
نظر اکثریت
بر اساس قانون مدنی نفقه اقارب واجب‌النفقه (ماده ۱۲۰۴) عبارت است از: مسکن و البسه و غذا و اثاث‌البیت به قدر رفع حاجت با در نظر گرفتن استطاعت منفق. خرج و هزینه دانشگاهی با هیچ‌یک از این مصادیق فوق انطباق ندارد و در این باب باید به قدر متیقن تفسیر شود. مورد سوال جز نفقه اقارب نبوده و چه از جهت کیفری و چه حقوقی قابل طرح شکایت و مطالبه نیست.
نظر اقلیت
از جهت کیفری قابل شکایت و رسیدگی نیست ولی از جهت حقوقی غذا، البسه و اثاث‌البیت و پسر دانشجو باید تامین شود با رجوع به عرف خرج و هزینه دانشجویی که در دانشگاه دولتی تحصیل می‌کند را از جهت حقوقی می‌توان مطالبه کرد.