اعمال قاعده تعدد جرم در جعل و استفاده از سند مجعول

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۶/۰۲/۲۱
برگزار شده توسط: استان فارس/ شهر استهبان
موضوع
اعمال قاعده تعدد جرم در جعل و استفاده از سند مجعول
پرسش
اگر فردی در سند عادی مرتکب جعل شود و سند مجعول را مورد استفاده قرار دهد آیا قاعده تعدد جرم اعمال میشود یا خیر؟
نظر هیات عالی
نظریه اکثریت قضات محترم دادگستری شهرستان استهبان استان فارس، که همسو با رای وحدت رویه ۱۱۸۸ مورخ ۱۳۳۶/۰۳/۳۰ هیات عمومی دیوان عالی کشور نیز است، مورد تائید میباشد. (ضمناً نظریه مشورتی شماره ۳۴۴۴/۷ مورخ ۱۳۶۳/۰۷/۲۳ اداره کل حقوقی قوه قضاییه موید این نظر میباشد.)
نظر اکثریت
با توجه به اینکه دو فعل واقع شده است، هم جعل صورت گرفته و هم از سند مجعول استفاده گردیده است؛ لذا دو فعل مجرمانه با عنصر مادی مجزا اتفاق افتاده است و مفاد ماده ۵۳۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازات های بازدارنده) نیز بیانگر همین موضوع است و تفاوتی از حیث رعایت قواعد تعدد جرم در اسناد عادی و رسمی نمیباشد و ماده ۵۳۵ قانون مذکور نیز موید آن است.
نظر اقلیت
مطابق ماده ۵۳۶ قانون مجازات اسلامی (تعزیرات و مجازات های بازدارنده) مصوب ۱۳۷۵ یک جرم محسوب میشود و تعدد محسوب نمی گردد؛ در ماده مذکور از عبارت یا استفاده شده است؛ لذا چنانچه شخص واحدی سند عادی را جعل و استفاده نماید یک جرم محسوب و نمی توان قواعد مربوط به تعدد جرم را اعمال نمود.