اعتبار و اثر قانونی سوگند در دعاویی که با قسم خاتمه یافته

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۶/۰۸/۰۷
برگزار شده توسط: استان قم/ شهر قم
موضوع
اعتبار و اثر قانونی سوگند در دعاویی که با قسم خاتمه یافته
پرسش
بر اساس ماده ۱۳۳۱ قانون مدنی قسم قاطع دعوا است و هیچگونه اظهاری که منافی با قسم باشد پذیرفته نمی شود. هرگاه دادگاه بدوی با انجام تشریفات سوگند حکم صادر نماید در صورت تجدیدنظر خواهی چنانچه دادگاه تجدیدنظر با توجه به دلایل موجود در پرونده اعتراض را موجه تشخیص دهد آیا میتواند رای را نقض کند؟
نظر هیئت عالی
نشست قضایی (۴) مدنی: به حکم ماده ۱۲۵۷ قانون مدنی هر کس مدعی حقی شود باید آن را ثابت کند و سپس در ماده ۱۲۵۸ قانون مرقوم تصریح شده دلایل اثبات دعوا عبارت است از اقرار، اسناد کتبی، شهادت و امارات و در نهایت قسم لیکن مطابق ماده ۱۳۳۵ اصلاحی قانون مدنی مصوب ۱۳۶۱/۱۰/۸ توسل به قسم وقتی ممکن است که سایر دلایل مذکور برای اثبات ادعا موجود نباشد در این صورت مدعی میتواند حکم به دعوای خود را که مورد انکار مدعی علیه واقع شده منوط به قسم او کند؛ با اتیان سوگند مدعی علیه، دعوای اقامه شده مردود و به عبارت دیگر قسم مدعی علیه قاطع دعوا میباشد و هیچگونه اظهاری که منافی با قسم باشد پذیرفته نیست و در صورتی که محکوم علیه به مقام تجدیدنظر خواهی برآید چون دعوا با قسم خاتمه یافته تقاضای وی قابل استماع نیست مگر اینکه مطابق بند (ه-) ماده ۳۴۸ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی قسامه با موازین شرعی منافات داشته باشد.
نظر اتفاقی
بر اساس ماده ۱۳۳۵ قانون مدنی توسل به قسم وقتی ممکن است که دعوا نزد حاکم به موجب اقرار، شهادت یا علم قاضی بر مبنای اسناد یا امارات ثابت نشده باشد در این صورت است که مدعی میتواند حکم به دعوای خود را که مورد انکار مدعی علیه است منوط به قسم او نماید. بعد از قسم مدعی علیه دعوای مدعی ساقط میگردد و ادامه رسیدگی به آن بر اساس دلایل دیگر در مراحل بعدی مجوز قانونی ندارد مگر اینکه دادگاه تجدیدنظر تشخیص دهد که دادگاه بدوی در تشخیص مدعی و منکر و تعیین مورد اتیان سوگند اشتباه کرده است که در این صورت سوگند اثر قانونی ندارد و دادگاه تجدیدنظر میتواند بر اساس ادله موجود دعوا را رسیدگی نماید.