احتساب میزان خسارت وارده به کارفرما به علت عدم انجام تعهد

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۸۰/۱۲/۰۷
برگزار شده توسط: استان هرمزگان/ شهر بندر عباس
موضوع
احتساب میزان خسارت وارده به کارفرما به علت عدم انجام تعهد
پرسش
به علت عدم انجام تعهد، در مهلت تعیین شده توسط پیمانکار، کارفرما با تامین دلیل، خود مبادرت به تکمیل موضوع قرارداد می کند. با توجه به اینکه در قرارداد فیمابین برای تأخیر در انجام تعهد در مهلت مقرر، خسارت به مأخذ روزانه مبلغ معینی تعیین شده است، کارفرما برای مطالبه خسارت تأخیر انجام تعهد تا چه زمانی استحقاق دارد؟
نظر هیئت عالی
نشست قضایی (۵): در صورتی که به علت عدم انجام تعهد در مهلت تعیین شده توسط پیمانکار، با رعایت شرایط عمومی و اختصاصی پیمان، شیوه جبران خسارت ناشی از مسئولیتهای قرارداد پیمانکار تعیین و مطرح شده باشد و یا کارفرما مقررات مدلول ماده ۲۲۲ قانون مدنی را اعمال کرده باشد در فرض سوال کارفرما اثبات کند که انجام تعهد را مطالبه کرده، تا تاریخ تامین دادرسی مستحق مطالبه خسارت ناشی از تأخیر در انجام تعهد به مأخذ روزانه خواهد بود، و بعد از تکمیل یا انجام مورد تعهد، کارفرما میتواند حسب مورد استرداد وجوهی را که پیمانکار بیش از استحقاق و به طور غیرعادلانه دارا شده است مطالبه کند یا اینکه با رعایت ماده ۲۲۲ قانون مدنی، تقاضای محکومیت طرف خود را به تأدیه مخارج بنماید.
نظر اکثریت
خسارت عدم انجام تعهد، با وجه التزام متفاوت است در صورت عدم انجام تعهد توسط پیمانکار، کارفرما میتواند خود به تکمیل و انجام تعهد اقدام کند و تا شروع فعالیت، کارفرما مستحق وجه التزام موضوع قرارداد میباشد و چنانچه علاوه بر آن خسارتی وارد شده باشد، میتواند با اثبات آن خسارت نیز دریافت کند.
نظر اقلیت
اصل بر لزوم قرارداد است و تا وقتی فسخ نشده باشد به قوت خود باقی است و با وجود قرارداد، کارفرما نمی تواند خود رأساً اقدام به انجام کار کند، ابتدا باید از دادگاه اجبار متعهد را به انجام تعهد بخواهد و اگر ممکن نشد خود مبادرت به انجام نماید. اگر خود رأساً اقدام به انجام قرارداد کرد، نمی تواند مطالبه خسارت یا وجه التزام کند و دعوا قابلیت استماع را ندارد زیرا به طور ضمنی قرارداد را فسخ کرده است و اگر مورد اعتراض پیمانکار واقع نشد فقط تا عدم انجام کار و آنهم در زمان معقول (البته به نظر عرف) مستحق دریافت خسارت است.