اثبات تلف یا گم شدن مال التجاره

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: ۱۳۹۸/۰۹/۰۷
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر قائم شهر
موضوع
اثبات تلف یا گم شدن مال التجاره
پرسش
به موجب ماده ۳۸۶ قانون تجارت در صورت تلف یا گم شدن مال التجاره، متصدی حمل و نقل مسئول قیمت آن خواهد بود مگر اینکه ثابت نماید تلف یا گم شدن مربوط به جنس مال یا مستند به تقصیر ارسالکننده و غیره بود. اگر خواهان به عنوان ارسالکننده به استناد این ماده خواستار قیمت مال التجاره شود باید تلف یا گم شدن را اثبات نماید یا اینکه متصدی حمل باید تحویل بار را به مقصد ثابت نماید و عدم اثبات این موضوع به منزله تلف و گم شدن میباشد؟ مدعی در این قسمت چه کسی است؟
نظر هیات عالی
در صورت تلف یا مفقود شدن کالا و مال التجاره به استناد ماده ۳۸۶ قانون تجارت که مبتنی بر نظریه فرض تقصیر متصدی حمل و نقل میباشد، متصدی حمل و نقل مسئول جبران خسارت صاحب کالا میباشد و بار اثبات عدم تقصیر بر عهده اوست؛ لیکن اثبات تلف کالا و ورود خسارت بر عهده ارسالکننده یا صاحب کالا میباشد.
نظر اکثریت
به موجب ماده ۳۸۶ قانون تجارت در صورت اثبات تلف و گم شدن مال التجاره متصدی حمل مسئول میباشد و دیگر نیاز به اثبات تقصیر متصدی نمیباشد. تمام ارکان مسئولیت مدنی در این ماده وجود دارد جز تقصیر که متصدی حمل با توجه به تعهد ضمنی به تحویل کالا بهصورت سالم در مقصد، در صورت تلف شدن مال، مسئول پرداخت قیمت میباشد؛ لذا تکلیف خواهان به عنوان ارسالکننده برای اثبات تلف شدن مال پابرجا میباشد.
نظر اقلیت
موضوع ماده ۳۸۶ قانون تجارت استثاء بر عمومات میباشد در موارد دیگر که وجود ضرر توسط مدعی و خواهان باید ثابت شود. در این مورد خوانده به عنوان متصدی حمل باید تحویل سالم مال التجاره به مقصد را ثابت نماید. در صورت عدم اثبات این موضوع مسئول قیمت میباشد چراکه عدم تحویل به منزله تلف و گم شدن میباشد خواهان تکلیفی برای اثبات این موضوع ندارد.