نظریه مشورتی شماره ۷/۹۹/۱۹۰۲ مورخ ۱۳۹۹/۱۲/۱۶
تاریخ نظریه: ۱۳۹۹/۱۲/۱۶
شماره نظریه: ۷/۹۹/۱۹۰۲
شماره پرونده: ۹۹-۱۶۸-۱۹۰۲ ک
استعلام:
در ماده ۴۷۸ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ در موضوع اعاده دادرسی، قانونگذار اخذ تامین از متهمی که فاقد تامین است یا تامین وی منتفی شده است را از وظایف دادگاه می داند. در فرضی که متهم با صدور قرار بازداشت موقت از ابتدای امر تحقیق در زندان به سر می برد و پس از وصول حکم قطعی محکومیت و آغاز عملیات اجرایی حکم، رای دیوان عالی کشور مبنی بر تجویز اعاده دادرسی واصل شود و یا در فرضی که متهم با قرار تامین آزاد بوده و در مرحله اجرای حکم با احضار یا جلب به زندان معرفی و از قرار تامین وی رفع اثر شده است و در این مرحله رای تجویز اعاده دادرسی واصل شود، تکلیف قاضی اجرای احکام در رابطه با آزاد کردن متهم را اعلام کنید؛ که آیا به محض وصول رای مذکور، قاضی اجرای احکام مکلف به آزادی بی قید و شرط متهم از زندان و اعاده پرونده به دادگاه جهت ارجاع به شعبه هم عرض است؟ یا در خصوص آزادی تکلیفی نداشته و مکلف است صرفاً پرونده را به دادگاه اعاده کند؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
موارد الغای قرار تامین کیفری در ماده ۲۵۱ قانون آیین دادرسی کیفری بیان شده است و رای دیوان عالی کشور مبنی بر تجویز اعاده دادرسی از موجبات لغو قرار تامین کیفری نیست. با این وجود مطابق ماده ۴۷۸ قانون یادشده، دادگاهی که پس از تجویز اعاده دادرسی به موضوع رسیدگی می کند، اگر تامین مأخوذه را متناسب نداند، میتواند نسبت به متناسب سازی قرار تامین و ایجاد مقدمات آزادی محکوم با اخذ تامین خفیف تر اقدام کند. همچنین در صورتی که از محکوم تامین اخذ نشده و یا تامین منتفی شده باشد، تامین لازم اخذ میشود. بنابراین موضوع استعلام از شمول ماده ۵۰۷ قانون آیین دادرسی کیفری خارج است و قاضی اجرای احکام کیفری در این خصوص وظیفه ای ندارد.