نظریه مشورتی شماره ۷/۹۹/۱۸۰۱ مورخ ۱۳۹۹/۱۲/۱۰

تاریخ نظریه: ۱۳۹۹/۱۲/۱۰
شماره نظریه: ۷/۹۹/۱۸۰۱
شماره پرونده: ۹۹-۶۶-۱۸۰۱ ع
استعلام:
شهرداری ها برای وصول مطالبات خود از شهروندان یا اجرای آراء صادره از کمیسیون ماده ۱۰۰ قانون شهرداری مصوب ۱۳۳۴ با اصلاحات و الحاقات بعدی رأساً مبادرت به انسداد معبر و ورودی اماکن با نصب نیوجرسی می کنند یا قطع خدمات از سوی دستگاه های خدمات رسانی را درخواست می کنند و متقابلاً شهروندان نیز با شکایت کیفری ممانعت از حق را مطرح می کنند. خواهشمند است در خصوص انطباق یا عدم انطباق اقدام شهرداری با قوانین موضوعه اعلام نظر فرمایید.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
به موجب ماده ۱۰۰ قانون شهرداری ها مصوب ۱۳۳۴ با اصلاحات و الحاقات بعدی: «شهرداری میتواند از عملیات ساختمانی ساختمانهای بدون پروانه یا مخالف مفاد پروانه به وسیله مأمورین خود اعم از آن که ساختمان در زمین محصور یا غیر محصور واقع باشد جلوگیری نماید.» لذا صلاحیت شهرداری در جلوگیری از عملیات ساختمانی منوط به نداشتن پروانه ساختمانی یا عملیاتی است که بر خلاف پروانه ساختمانی در حال انجام باشد. بدیهی است پس از پایان ساختمان، شهرداری صلاحیتی در جلوگیری ندارد و باید مطابق مقررات، احکام صادره از کمیسیون ماده ۱۰۰ این قانون را به نحو مذکور در رای به اجرا درآورد و در مورد آرای صادره از دیگر کمیسیون های قانون شهرداری ها از جمله کمیسیون موضوع ماده ۷۷ این قانون نیز از آنجا که طریق و روش اجرای رای کمیسیون در ماده ۷۷ قانون یادشده به روشنی مشخص شده است، شهرداری نمی تواند از طریق اعمال موانع فیزیکی و فشار بر شهروندان به مقدمه چینی و تمهید اجرای آرای کمیسیون مذکور بپردازد. ضمناً در مواردی نظیر بند ۲۴ ماده ۵۵ قانون شهرداری ها (تعطیلی محل با کاربری مسکونی که استفاده تجاری از آن میشود) و ماده ۱۴ قانون نوسازی و عمران شهری مصوب ۱۳۴۷ با اصلاحات بعدی ناظر بر ماده ۲ این قانون (در خصوص وصول عوارض نوسازی) مطابق مقررات خاص مربوطه رفتار میشود.