نظریه مشورتی شماره ۷/۹۷/۶۱۰ مورخ ۱۳۹۷/۰۳/۲۸

تاریخ نظریه: ۱۳۹۷/۰۳/۲۸
شماره نظریه: ۷/۹۷/۶۱۰
شماره پرونده: ۹۷-۵۴-۶۱۰
استعلام:
۱- با توجه به ضرورت رعایت تناسب در اعمال مجازات جرائم موضوع مواد ۴ و ۵ و ۸ قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر و الحاق موادی به آن در اجرای ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی مجازات موضوع بندهای مواد مذکور از قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر دارای حداقل و حداکثر میباشد یا خیر؟
۲- منظور از جرائم موضوع این قانون در تبصره قانون الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۸/۲/۹۶ مجلس شورای اسلامی همین قانون است یاقانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر و الحاق موادی به آن مصوب ۱۳۶۷ و ۱۳۷۶ میباشد؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱- اولاً: مجازات جرایم موضوع مواد ۴،۵،۸ قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر ۱۳۷۶ که در بندهای مختلف مواد موصوف با توجه به میزان مواد مخدر تعیین شده است همگی جز مجازات اعدام دارای حداقل و حداکثر میباشند بنابراین تصریح قانون گذار به رعایت تناسب در تعیین میزان مجازات توسط دادگاه و به دنبال آن صدور حکم به مجازات تعیین در دادنامه وصف دارا بودن حداقل و حداکثر را از آن زائل نمی کند.
ثانیاً: رعایت تناسب در تعیین مجازات جرائم موضوع قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر به این معناست که دادگاه با توجه به میزان مواد مکشوفه و تطبیق اتهام با هریک از بندهای موضوع مواد ۸،۵،۴ قانون مذکور مجازاتی بین حداقل وحداکثر با توجه به سن شخصیت متهم و سایر اوضاع و احوال قضیه تعیین مینماید اجرای مقررات مربوط به تعدد جرایم تعزیری موضوع ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ در صورت تعدد جرایم ارتکابی موضو ع قانون اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر به نوعی در راستای رعایت تناسب مجازات جرم است که با توجه به رای وحدت رویه ۷۳۸ مورخ ۱۳۹۳/۱۰/۳۰ دیوان عالی کشور در جرایم موضوع قانون صدرالذکر نیز باید اعمال گردد چنانچه تعدد جرایم مشمول صدر ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ باشد چون دادگاه مکلف به تعیین حداکثر مجازات برای هریک از جرایم است تناسب مجازات موقعیتی ندارد ولی چنانچه بیش از سه جرم باشد دادگاه با رعایت تناسب مجازات هریک از جرایم بیش از حداکثر مشروط به اینکه از حداکثر به اضافه نصف تجاوز نکند تعیین مینماید در و اقع تعیین بین حداکثر مجازات قانونی تا حداکثر به اضافه نصف محل رعایت تناسب است.
۲) ازآن جا که قانون الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۹۶/۷/۱۲ به عنوان ماده ی ۴۵ به قانون مبارزه با مواد مخدر مصوب ۱۳۷۶ الحاق و با آن وحدت پیدا کرده است منظور مقنن از عبارت در مورد جرایم موضوع این قانون که مجازات حبس بیش از ۵ سال دارد مذکور در تبصره ی ماده ی ۴۵ الحاقی جرایم موضوع قانون مبارزه با مواد مخدرمصوب ۱۳۷۶ با اصلاحات و الحاقات بعدی است.