نظریه مشورتی شماره ۷/۹۶/۲۶۴۴ مورخ ۱۳۹۶/۱۱/۰۳
تاریخ نظریه: ۱۳۹۶/۱۱/۰۳
شماره نظریه: ۷/۹۶/۲۶۴۴
شماره پرونده: ۹۶-۱۸۶/۱-۱۹۶۸
استعلام:
۱- در تبصره ۱ ماده ۴۶۷ قانون مجازات اسلامی مصوب ۹۲ تصریح گردیده است که «مراد از شکستن ستون فقرات، شکستن یک یا چند مهره از مهره های ستون فقرات به جز مهره های گردن و استخوان دنبالچه میباشد.» حال چنانچه تعدادی از مهره های ستون فقرات بشکند آیا شکستن متعدد ستون فقرات محسوب گشته و میبایست چند دیه ی شکستگی برای آن پرداخت گردد یا برای یکی از آنها دیه و برای مابقی ارش تعیین خواهد شد یا اینکه فی المجموع همگی تنها یک شکستگی ستون فقرات محسوب و صرفاً یک دیه به آن تعلق میگیرد؟
۲- چنانچه با ساچمه های ریز تفنگ شکاری، صدمات متعددی بر دست یا پای شخص وارد آمده باشد.
آیا این صدمات هر یک نافذه محسوب و مشمول ماده ۷۱۳ قانون مجازات اسلامی میگردد یا اینکه موضوع ماده ۷۱۰ ناظر بر بندهای ماده ۷۰۹ تلقی خواهد شد و اصولاً اگر تعداد متعددی از این ساچمه ها به پای فردی اصابت کند با توجه به بسیار جزئی و کوچک بودن صدمات وارده، همگی در حکم یک گلوله خواهد بود یا خیر؟ توضیحاً اینکه در برخی موارد امر بیست فقره از ساچمه های مذکور به پای کسی اصابت کند مجموع صدمات مذکور گاهاً به اندازه صدمات ناشی از یک گلوله جنگی هم نخواهد بود.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱) چون کل مهره ها (به جز مهره های گردن و استخوان دنبالچه)، ستون فقرات را تشکیل می دهند، لذا چنانچه در اثر یک رفتار مرتکب، دو یا چند مهره آسیب ببیند (شکسته شود)، موردی برای تعیین دیه جهت یکایک مهره ها نیست و مطابق بند های ذیل ماده ۶۴۷ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، دیه شکستگی ستون فقرات با توجه به نتایج حاصله از آن تعیین میشود.
۲) در فرض سوال که در اثر اصابت فشنگ ساچمه ای چند جراحت ایجاد شده است اگر هر یک از ساچمه ها فرورفته باشد و طبق تعریف مذکور در ماده ۷۱۳ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ جراحت نافذه را به وجود آورده باشد، چنانچه برابر بند ب ماده ۵۴۳ قانون مزبور این جراحت ها متصل به هم یا به گونه ای نزدیک به هم باشد که عرفاً یک آسیب محسوب شود، دیه آن تداخل می کند و تنها یک دیه ثابت میشود. در غیر اینصورت مشمول ذیل ماده ۵۴۱ قانون یاد شده بوده و هر جراحت نافذه دیه جداگانه خواهد داشت که تشخیص مصداق حسب مورد بر عهده مرجع رسیدگی کننده است.