نظریه مشورتی شماره ۷/۹۶/۱۵۸۳ مورخ ۱۳۹۶/۰۷/۱۲

تاریخ نظریه: ۱۳۹۶/۰۷/۱۲
شماره نظریه: ۷/۹۶/۱۵۸۳
شماره پرونده: ۱۱۶۷-۲۱۸-۹۵
استعلام:
حسب سیاست های مرکز امور شورای حل اختلاف شعبه ای از حکمی تبدیل به صلحی گردد و پرونده-های جریانی آن حسب دستور مقام ارجاع از آمار کسر و به شعبه ی جایگزین ارجاع می-شود حال در شعبه جایگزین شرایط صدور رای فراهم است و در این حالت این شعبه رأساً باید رای دهد یا به جانشینی حال چنانچه در شعبه صلحی که از قبل حکمی بوده رای صادر شده باشد اگر شعبه جانشین حسب مورد به اعسار یا واخواهی یا اعاده دادرسی رسیدگی کند و یا اجراییه صادر نماید در این فرض آیا به جانشینی صحیح میباشد یا رأساً./ع
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
قسمت اول سوال مبهم است. اگر مقصود از تبدیل شعبه حکمی به صلحی این است که شورای حل اختلاف روستا که قبل از لازم شدن قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۳۹۴ تشکیل شده و صلاحیت رسیدگی و صدور رای داشته و پس از لازم الاجرا شدن این قانون برابر تبصره ۳ ماده ۹ همین قانون، صلاحیت آن شورا منحصر به صلح و سازش شده است، در پاسخ به سوال مطروحه باید گفت، با عنایت به ماده ۴۱ قانون یاد شده کلیه پرونده های مزبور به شعب دارای صلاحیت رسیدگی و صدور رای ارجاع میشود و این شعب مبادرت به رسیدگی و صدور رای می نمایند و در این حالت صدور رای «به جانشینی» فاقد معناست، اما اگر شعبه ای که برابر قانون سابق صلاحیت رسیدگی و صدور رای داشته و راجع به برخی دعاوی رای صادر کرده است با اجرای قانون جدید (۱۳۹۴) صلاحیت آن منحصر به صلح و سازش شده است، به دعاوی متفرع بر دعوای اصلی مانند دعوای اعسار، واخواهی و اعاده دادرسی در شعب دارای صلاحیت رسیدگی و صدور رای «به جانشینی» از شعب مزبور، رسیدگی میشود.