نظریه مشورتی شماره ۷/۹۵/۲۶۵۹ مورخ ۱۳۹۵/۱۰/۱۹

تاریخ نظریه: ۱۳۹۵/۱۰/۱۹
شماره نظریه: ۷/۹۵/۲۶۵۹
شماره پرونده: ۱۷۷۱-۱/۱۶۸-۹۵
استعلام:
۱- احتراماً بدین وسیله عرض می رساند در پرونده ای با محوریت کلاهبرداری که یکی ازمجازات های آن در اصل مالی در حق محکوم له میباشد در مرحله اجرای حکم چنانچه در مال غیر منقول توسط شخص ثالث اعیانی ایجاد شده باشد نحوه اجرای حکم رد مال در مواردی که سند انتقال مادی باشد به چه نحوی خواهد بود؟
۳- احتراماً در پرونده ای با محوریت سرقت چنانچه مال مسروقه دسته چک بانکی باشد و چک ها توسط سارق معدوم گردیده باشد نحوه اجرای حکم رد مال به چه نحوی خواهد بود.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱- احداث بنا در ملکی که متعلق به غیر است، برای متصرف ولو اینکه از محکوم علیه بزه کلاهبرداری یا ایادی بعدی وی خریداری کرده باشد، حقی ایجاد نمی کند و قانوناً مانع از استرداد ملک نخواهد بود. بدیهی است راجع به اعیان احداث شده در ملک مورد استرداد براساس مقررات مربوط از جمله مواد ۴۴ و بعد قانون اجرای احکام مدنی تعیین تکلیف میشود.
۳) گرچه مسئولیت سارق به رد عین مال مسروقه تا زمان استرداد آن استمرار دارد و به همین جهت مادام که مال یاد شده موجود است، باید عین آن مسترد شود، در فرضی که سارق به رد دسته چک مسروقه محکوم شده و چک های مزبور معدوم شده باشد، اقدام دیگری از سوی اجرای احکام ضروری به نظر نمی رسد. بدیهی است که معدوم شدن چک ها از سوی سارق، موجب اسقاط مسئولیت مدنی وی نخواهد بود. همچنین، محکوم له (ذینفع) میتواند، مطابق مقررات ماده ۱۴ قانون صدور چک مصوب ۱۳۵۵ و اصلاحات و الحاقات بعدی، در خصوص جلوگیری از پرداخت وجه چک ها، مراتب را به بانک مربوطه اعلام نماید.