تاریخ نظریه: ۱۳۹۵/۰۹/۲۳
شماره نظریه: ۷/۹۵/۲۳۷۳
شماره پرونده: ۵۹-۸۶۱/۱-۴۶۴
استعلام:
درپرونده‌ای دادستان ضمن ارجاع به بازپرس درخواست صدور قرار بازداشت موقت دارد بازپرس پس از بازجوئی عقیده به آزادی متهم بدون تفهیم اتهام و صدور قرار تامین دارد و بدون اطلاع دادستان متهم بلاقید آزاد می‌گردد استدلال بازپرس بر این مبنا است که اختلاف زمانی محقق است که ایشان اعتقاد یا صدور قرار تامین داشته باشد در صورتی که در فرض سوال ایشان هیچ اعتقادی به تفهیم اتهام ندارد و روز بعد قرار منع تعقیب صادر می‌کند
س:
۱- آیا دادستان بدوا می‌تواند درخواست صدور قرار تامین خاصی را از بازپرس داشته باشد؟
۲- آیا این موضوع از موارد اختلاف و مشمول ماده ۲۶۹ آئین دادرسی کیفری می‌باشد یا خیر؟
۳- در فرض سوال روح قانون آئین دادرسی کیفری دایر بر جدایی و استقلال مقام تحقیق از مقام تعقیب حاکم است با اصل جایگاه دادستان به عنوان مدعی العموم.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱ و ۲) هرچند مطابق ماده ۷۳ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و اصلاحات و الحاقات بعدی، دادستان در اموری که به بازپرس ارجاع می‌شود، حق نظارت و ارائه تعلیمات لازم را دارد، اما در فرض استعلام که دادستان در ضمن ارجاع پرونده به بازپرس، درخواست صدور قرار بازداشت موقت را دارد، با توجه به اینکه حسب ماده ۱۰۵ قانون فوق الذکر، بازپرس در جریان تحقیقات ملزم به اجرای تقاضای قانونی دادستان می‌باشد و با لحاظ مواد ۲۱۷، ۲۳۷ و ۲۳۸ قانون مارالذکر، صدور قرار بازداشت موقت، بدون انجام تحقیقات و عدم وجود دلایل کافی و قبل از تفهیم اتهام نسبت به متهم و وجود سایر شرایط قانونی، فاقد وجاهت قانونی است، بنابراین در فرض مطروح، درخواست دادستان نوعی پیش داوری بوده که موجه نیست و قابل متابعت از سوی بازپرس نمی‌باشد و با توجه به اینکه اساساً قرار بازداشت موقتی از سوی بازپرس صادر نشده است، موضوع از شمول مواد ۲۳۹، ۲۴۰، ۲۶۹ و ۲۷۱ این قانون نیز خارج است و از موارد اختلاف دادستان و بازپرس، پیرامون قرار بازداشت موقت محسوب نمی‌گردد.
۳) سوال مطروحه واجد جنبه نظری و دانشگاهی است و استعلام کننده محترم می‌تواند با مراجعه به کتب حقوقی از نظریات حقوق‌دانان و اساتید مربوط مطلع شوند.