نظریه مشورتی شماره ۷/۹۵/۲۳۳۱ مورخ ۱۳۹۵/۰۹/۲۲

تاریخ نظریه: ۱۳۹۵/۰۹/۲۲
شماره نظریه: ۷/۹۵/۲۳۳۱
شماره پرونده: ۱۵۰۷-۸۸-۹۵
استعلام:
چنانچه نسبت به یک فقره چک به مبلغ پانصد میلیون ریال حکم به محکومیت تضامنی صادر کننده و ضامن به صورت غیابی صادر شود سپس نسبت به رای غیابی اجراییه صادر شود و در مرحله واخواهی توسط ضامن مشخص گردد که مبلغ دویست میلیون ریال از وجه چک به دارنده آن محکوم له توسط ضامن قبلا پرداخت شده است لذا در این خصوص وظیفه دادگاه در صدور حکم واخواهی چگونه خواهد بود؟
الف- آیا باید نسبت به نقص تمام قسمت حکم اقدام نماید و صادر کننده و ضامن را به پرداخت باقیمانده وجه چک سیصد میلیون ریال به صورت تضامنی محکوم نماید؟
ب- یا اینکه فقط نسبت به سهم واخواه ضامن اقدام به نقض حکم نماید و واخواه را محکوم به باقیمانده وجه چک سیصد میلیون ریال نماید و در خصوص صادر کننده حکم اولیه باقی بماند؟/ب
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
مطابق مواد ۳۰۸، ۳۵۹ و ۴۰۴ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی، آرائی که در مراحل واخواهی و تجدیدنظر خواهی و فرجام خواهی صادر میشود، حسب مورد فقط نسبت به واخواه و واخوانده و تجدیدنظر خواه و تجدیدنظر خوانده یا فرجام خواه و فرجام خوانده موثر است و شامل اشخاصی که واخواهی، تجدیدنظر خواهی و یا فرجام خواهی نکرده اند، نمی گردد. ولی با توجه به قسمت اخیر مواد فوق الذکر، در صورتی که رای صادره قابل تجزیه و تفکیک نباشد، نسبت به کسانی که مشمول حکم صادره بوده ولی حسب مورد واخواهی، تجدیدنظر خواهی و یا فرجام خواهی نکرده اند، تسری خواهد داشت که این یک امر استثنایی است و تشخیص این که در فرض سوال رای، غیر قابل تجزیه میباشد یا خیر، به عهده مقام قضائی رسیدگی کننده میباشد./ف