نظریه مشورتی شماره ۷/۹۵/۲۲۵۳ مورخ ۱۳۹۵/۰۹/۱۵
تاریخ نظریه: ۱۳۹۵/۰۹/۱۵
شماره نظریه: ۷/۹۵/۲۲۵۳
شماره پرونده: ۱۵۷۹-۱/۱۶۸-۹۵
استعلام:
مطابق قسمت اخیر ماده ۲۷۱ قانون آیین دادرسی کیفری چنانچه دادگاه انقلاب یا دادگاه کیفری یک در حوزه قضایی دادسرا تشکیل نشده باشد دادگاه کیفری دو محل، صالح به رسیدگی است و مطابق تبصره یک ماده ۲۹۶ قانون فوق الذکر دادگاه کیفری یک در مرکز استان و به تشخیص رئیس قوه قضاییه در حوزه قضایی شهرستانها تشکیل میشود در حوزه هایی که این دادگاه تشکیل نشده است به جرایم موضوع صلاحیت آن در نزدیک ترین دادگاه کیفری یک در حوزه قضایی آن استان رسیدگی میشود
سوال: آیا تعارض بین این دو ماده وجود دارد و دقیقاً مشخص شود در صورت فقدان دادگاه کیفری یک در یک حوزه قضایی دادگاه کیفری دو صالح به رسیدگی است یا نزدیکترین دادگاه کیفری یک در آن حوزه؟
ثانیاً: چنانچه دادگاه کیفری دو صالح به رسیدگی باشد در جرمی مثل قتل عمد و صدور حکم در خصوص آن مرجع تجدید نظر از این حکم دادگاه های تجدی نظر استان میباشد یا دیوان عالی کشور ؟/
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱) با عنایت به ماده ی ۲۶۹ و صدر ماده ی ۲۷۱ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، منظور مقنن از صلاحیت دادگاه کیفری دو در فرضی که دادگاه کیفری یک در حوزه ی قضایی دادسرا تشکیل نشده باشد، صرفاً صلاحیت آن مرجع، جهت حل اختلاف بین دادستان و بازپرس و رسیدگی به اعتراض شاکی یا متهم نسبت به قرار های قابل اعتراض است، نه صلاحیت دادگاه کیفری دو در رسیدگی به جرایمی که در صلاحیت دادگاه کیفری یک است. ماده ی ۳۰۲ و تبصره ی یک و دو ماده ی ۳۱۴ که در مقام بیان صلاحیت دادگاه کیفری یک است و نیز مواد ۳۱۵ و ۳۹۵ از قانون اخیرالذکر که مبین رسیدگی دادگاه کیفری یک به روش تعدد قضات است، موید این نظر است. بنابراین در فرض سوال نزدیک ترین دادگاه کیفری یک آن حوزه، صالح به رسیدگی است و به لحاظ تفاوت در موضوع، بین قسمت اخیر ماده ی ۲۷۱ و تبصره ی یک از ماده ی ۲۹۶ قانون آیین دادرسی کیفری، تعارضی وجود ندارد.
۲) با توجه به پاسخ سوال اول، پاسخ به این سوال سالبه به انتفاع موضوع است، چرا که اساساً بنا به مراتب مرقوم در پاسخ به سوال اول، دادگاه کیفری دو، صالح به رسیدگی به جرایم در صلاحیت دادگاه کیفری یک، نمیباشد./