نظریه مشورتی شماره ۷/۹۲/۱۷۲۶ مورخ ۱۳۹۲/۰۹/۰۴

تاریخ نظریه: ۱۳۹۲/۰۹/۰۴
شماره نظریه: ۷/۹۲/۱۷۲۶
شماره پرونده: ۹۲-۳/۵-۱۲۹۹
استعلام:
…
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
منظور مقنن از «مسکن» در بند «الف» ماده ۵۲۴ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹، محل سکونتی است که محکوم علیه با شرایط مذکور در قانون در تصرف مالکانه دارد؛ بنابراین چنانچه محکوم علیه فاقد محل سکونت، در منزل مورث خود سکنی گزیده و به علّت فوت مورث، ملک مذکور به مشار الیه به ارث رسیده باشد و به عبارت دیگر، مالک محل سکونت خود شده باشد، در این صورت سهم الارث وی از ملک موصوف در حد نیاز او و افراد تحت تکفل مشار الیه با رعایت شوون عرفی باشد، در زمره مستثنیات دین است؛ لکن چنانچه ملک مورد نظر بیش از حد نیاز و شأن محکوم علیه باشد، می توان حکم را نسبت به مازاد بر حد نیاز، اجرا نمود (چنانچه اختلافی در تشخیص حد نیاز قانونی محکوم علیه پیش آید رفع آن با دادگاه است)؛ ولی اگر مسکنی که به ارث رسیده، مورد استفاده قرار نگرفته یا خالی یا به اجاره داده شده باشد یا سایر ورثه در آن سکونت داشته باشند، علی الاصول مورد نیاز محکوم علیه نیست، لذا سهم الارث وی (محکوم علیه) از این ملک جزو مستثنیات دین تلقی نمی شود.