تاریخ نظریه: ۱۴۰۲/۱۰/۲۰
شماره نظریه: ۷/۱۴۰۲/۸۹۲
شماره پرونده: ۱۴۰۲-۲۴۵-۸۹۲ع
استعلام:
آیا قضاتی که بر اساس آیین‌نامه تعیین گروه‌های شغلی و ضوابط مربوط به ارتقاء گروه و تغییر مقام قضات مصوب ۱۳۹۳/۰۶/۰۵ با ارائه رساله علمی به اداره کل آموزش قوه قضاییه، موفق به دریافت گروه شغلی همتراز مدرک دکتری می‌شوند، می‌توانند در مکاتبات و یا رزومه خود از عنوان علمی دکتر استفاده کنند؛ در صورتی‌که استفاده از این عنوان مجاز نباشد، آیا فرد دارای مسئولیت کیفری خواهد بود؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
به موجب ماده واحده قانون مجازات استفاده غیرمجاز از عناوین علمی مصوب ۱۳۸۸ مجلس شورای اسلامی «استفاده از عناوین علمی دکتر، مهندس و مانند اینها که شرایط اخذ آن مطابق قوانین ومقررات مربوط تعیین می‌گردد، توسط هر فرد برای خود، مستلزم داشتن مدرک معتبر از مراکز علمی و دانشگاهی داخلی و یا خارجی مورد تایید رسمی وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری یا بهداشت، درمان وآموزش پزشکی و شورای عالی انقلاب فرهنگی می‌باشد. مرتکبین استفاده غیرمجاز از عناوین علمی مذکور به مجازات ماده ۵۶۶ فصل هشتم کتاب پنجم قانون مجازات اسلامی محکوم خواهند شد». همچنین پیش از تصویب قانون یادشده به موجب رای شماره ۳۳۸ و ۳۳۷ مورخ ۱۳۷۹/۱۱/۱۶ هیات عمومی دیوان عدالت اداری، مدرک تحصیلی می‌بایستی به تایید شورای ارزشیابی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری یا سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی (معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی ریاست جمهوری) می‌رسید.
بنا به مراتب پیش‌گفته و از آنجا که گواهی صادره توسط اداره کل آموزش قوه قضاییه مبنی بر ارائه رساله علمی و دفاع از آن به منظور بهره‌مندی از مزایای استخدامی است، نمی‌توان به این گواهی عنوان مقطع تحصیلی مشخصی اطلاق و اعطا کرد و بر این اساس در مکاتبات و مدارکی که سبب برداشت غیرواقعی از مدارج تحصیلی می‌شود، نمی‌توان این عناوین را به کار برد.