نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۲/۶۴۰ مورخ ۱۴۰۲/۰۹/۰۱

تاریخ نظریه: ۱۴۰۲/۰۹/۰۱
شماره نظریه: ۷/۱۴۰۲/۶۴۰
شماره پرونده: ۱۴۰۲-۱۸۶/۱-۶۴۰ک
استعلام:
مطابق ماده ۴۳۵ قانون مجازات اسلامی و با وجود شرایطی در صورت مرگ یا فرار مرتکب، امکان پرداخت دیه از بیت المال پیش بینی شده است. حال سوال اینجاست که نحوه پرداخت از بیت المال به چه صورت میباشد و نیاز به تنظیم دادخواست حقوقی دارد؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
در موارد شمول ماده ۴۳۵ قانون مجازات اسلامی با مطالبه دیه از بیت المال توسط مجنی علیه یا اولیای دم وی با توجه به ملاک ماده ۸۵ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و یا طبق تبصره یک این ماده (در صورت فوت مرتکب) پرونده بدون نیاز به تقدیم دادخواست و به دستور دادستان به دادگاه کیفری ذی صلاح ارسال میشود و چون پرداخت دیه از بیت المال مستلزم رسیدگی است دادگاه با رعایت ترتب مذکور در ماده ۴۳۵ یادشده و احراز کلیه شرایط مقرر در این ماده، تصمیم مقتضی اتخاذ می کند و به همین جهت، دادگاه حسب مورد با احراز یا عدم احراز تمکن مالی متهم و یا عاقله وی در فرض وجود عاقله اتخاذ تصمیم می کند و در صورت احراز عدم تمکن مالی مرتکب و عاقله و با رعایت تبصره الحاقی به ماده ۳۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و دعوت از دستگاه پرداخت کننده دیه (وزارت دادگستری) به منظور دفاع از حقوق بیت المال، در صورت اقتضاء نسبت به صدور حکم به پرداخت دیه از بیت المال اقدام کند.