نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۰/۶۳۷ مورخ ۱۴۰۰/۰۷/۰۴

تاریخ نظریه: ۱۴۰۰/۰۷/۰۴
شماره نظریه: ۷/۱۴۰۰/۶۳۷
شماره پرونده: ۱۴۰۰-۱۸۶/۱-۶۳۷ ک
استعلام:
۱- در بند «ث» ماده ۱۲ قانون کاهش مجازات حبس تعزیری در عبارت «مجازات اشد به یکی از علل قانونی تقلیل یابد یا تبدیل میشود»، مراد از علل قانونی چیست؟ آیا منظور اعمال ماده ۱۰ قانون مجازات اسلامی است یا این که تقلیل قضایی نظیر اعمال ماده ۴۸۳ قانون آیین دادرسی کیفری را شامل میشود؟
۲- ضابطه تخفیف در اعمال ماده ۴۸۳ قانون آیین دادرسی کیفری چیست؟ آیا باید مقررات ماده ۶ قانون کاهش مجازات حبس تعزیری در این خصوص رعایت شود؟ آیا دادگاه میتواند در مقام اعمال ماده ۴۸۳ نسبت به تعلیق مجازات محکوم علیه اقدام کند؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱- مقنن طبق بند «ث» ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی اصلاحی ۱۳۹۹ «تقلیل یا تبدیل مجازات اشد» به یکی از علل قانونی را موجب اجرای مجازات اشد بعدی دانسته است که شامل تخفیف مجازات به موجب قانون، موضوع بند «ب» ماده ۱۰ قانون یادشده میشود و منصرف از مواردی است که با اعمال کیفیات مخففه توسط دادگاه (تخفیف قضایی)، مجازات اشد تقلیل یابد؛ وگرنه با فلسفه وضع مقررات ناظر به تخفیف قضایی مجازات که به موجب بند «خ» ماده ۱۳۴ قانون مورد بحث در موارد تعدد جرم نیز تجویز شده است، در تعارض خواهد بود؛ بنابراین، چنانچه با اعمال ماده ۴۸۳ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲، مجازات اشد تقلیل یابد یا تبدیل شود، همان مجازات تقلیل یافته یا تبدیل شده اجرا میشود و موجب قانونی جهت اجرای مجازات اشد بعدی وجود ندارد.
۲- اولاً، با توجه به این که مقنن در ماده ۴۸۳ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ از یک سو حدود تخفیف مجازات را مقید به میزان مقرر قانونی کرده و از سوی دیگر از عبارت«در صورت اقتضاء» استفاده کرده است، منظور از عبارت «در حدود قانون تخفیف دهد» آن است که دادگاه تا میزانی که قانون تقلیل مجازات جرم مورد نظر را اجازه داده و با رعایت مم