نظریه مشورتی شماره ۷/۹۹/۵۸۷ مورخ ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
تاریخ نظریه: ۱۳۹۹/۰۵/۱۲
شماره نظریه: ۷/۹۹/۵۸۷
شماره پرونده: ۹۹-۷۹-۵۸۷ح
استعلام:
الف- چنانچه حکم ورشکستگی نسبت به تاجر و طلبکار مطابق قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹ مصداق حکم حضوری باشد، مطابق مواد ۵۳۶ ،۵۳۷ و ۵۳۹ قانون تجارت مصوب ۱۳۱۱ و مواد ۳۰۳ و ۳۰۵ و ۳۰۶ و ۳۳۶ قانون آیین دادرسی یاد شده و رای وحدت رویه ۷۸۹ مورخ ۱۳۹۹/۴/۳ هیأت عمومی دیوان عالی کشور:
آیا تاجر و طلبکار از تاجر مطابق مواد ۵۳۶ و ۵۳۷ قانون تجارت حق اعتراض به حکم ورشکستگی دارند؟
و یا آن منحصراً مطابق ماده ۵۳۹ قانون تجارت حق تجدیدنظر خواهی ظرف مهلت ده روز از تاریخ ابلاغ ورشکستگی دارند؟ و یا آن که
مطابق ماده ۳۳۶ قانون فوق الذکر منحصراً حق تجدیدنظر خواهی ظرف مهلت بیست روز از تاریخ ابلاغ حکم ورشکستگی دارند؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
اولاً، برابر مقررات کنونی لازم نیست هیچ یک از طلبکاران، طرف دعوای ورشکستگی قرار گیرند و اصولاً تعیین تمامی طلبکاران و دیگر اشخاص ذینفع پیش از صدور حکم و طرف دعوا قراردادن آن ها، در مواردی که برابر بندهای «ب» و «ج» ماده ۴۱۵ قانون تجارت مصوب ۱۳۱۱ درخواست صدور حکم ورشکستگی از سوی یک یا چند نفر از طلبکاران یا دادستان به عمل می آید، غیرممکن است و در مواردی که این درخواست برابر بند «الف» ماده مذکور از سوی خود تاجر نیز به عمل می آید، همواره امری آسان نیست.
ثانیاً، در فرض سوال که طلبکار و تاجر در دادرسی حضور داشته اند، حق اعتراض به حکم ورشکستگی برابر مواد ۵۳۶، ۵۳۷، ۵۳۹ و ۵۴۰ قانون تجارت مصوب ۱۳۱۱ را ندارند و در حدود مقررات آیین دادرسی مدنی و مهلت های پیش بینی شده در مواد ۵۳۹ و۵۴۰ قانون تجارت مصوب ۱۳۱۱ صرفاً حق تجدیدنظر خواهی و فرجام خواهی دارند و «اعتراض» فقط مختص تاجر و طلبکارانی است که در دادرسی حضور نداشته اند.