نظریه مشورتی شماره ۷/۹۸/۱۹۷۱ مورخ ۱۳۹۸/۱۲/۲۴
تاریخ نظریه: ۱۳۹۸/۱۲/۲۴
شماره نظریه: ۷/۹۸/۱۹۷۱
شماره پرونده: ح۱۷۹۱-۳۹-۸۹
استعلام:
وفق تبصره ماده ۱۰۹ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی چنانچه محکوم علیه نسبت به رای بدوی دادخواست تجدیدنظر خواهی و هم زمان اعسار از پرداخت هزینه دادرسی در مرحله تجدیدنظر خواهی مطرح نماید ولی برای دادگاه محرز شود که طرح دعوی اعسار به منظور غرض ورزی یا تاخر در انجام تعهد باشد.
۱- آیا معترض را می توان به تادیه سه برابر هزینه دادرسی به نفع دولت محکوم کرد؟
۲- منظور از هزینه دادرسی، هزینه دعوی اعسار است یا هزینه دعوی تجدیدنظر خواهی.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
اولاً، صرف محکوم شدن خواهان به بی حقی، دلیل بر واهی بودن دعوای وی نمیباشد و برابر تبصره ماده ۱۰۹ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۱۳۷۹، چنان چه بر دادگاه محرز شود که منظور از اقامه دعوا تأخیر در انجام تعهد یا ایذاء طرف یا غرض ورزی بوده، دادگاه مکلف است در ضمن صدور حکم یا قرار، خواهان را به تأدیه سه برابر هزینه دادرسی به نفع دولت محکوم نماید.
ثانیاً، مقصود از «هزینه دادرسی» مندرج در ذیل تبصره ماده ۱۰۹ فوق الاشعار، هزینه ای است که اقامه کننده دعوای واهی (اعم از بدوی یا تجدیدنظر) از پرداخت آن ادعای اعسار کرده است./