تاریخ نظریه: ۱۳۹۸/۱۱/۱۵
شماره نظریه: ۷/۹۸/۱۸۲۵
شماره پرونده: ک ۵۲۸۱-۲/۶۸۱-۸۹
استعلام:
احتراماً بفرمایید در خصوص ماده ۷۷ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ در صورت پیشنهاد قاضی اجرای احکام دادگاه صادر کننده رأی میتواند مانند ماده ۴۸۳ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ مجازات را در حدود قانون تخفیف دهد و یا به مجازاتی که مناسبتر به حال محکومعلیه باشد تبدیل نماید و یا اینکه ماده ۷۷ صدرالذکر ناظر بر مواد ۶۷ و۶۸ به بعد قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ میباشد./ع
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱- با توجه به آنکه ماده ۷۷ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲ در ذیل فصل نهم از بخش دوم کتاب اول این قانون تحت عنوان مجازاتهای جایگزین حبس ذکر شده و در آن به تخفیف، تشدید، تبدیل و توقف موقت اشاره شده که شرایط آن در مواد بعدی همین فصل، مانند مواد ۸۱، ۸۲ و تبصره ۴ ماده ۸۴ ذکر شده است، حکم مقرر در ماده ۷۷ منحصراً ناظر به مجازاتهای جایگزین حبس میباشد.
۲- اعمال مقررات ماده ۷۷ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲ مستلزم شروع به اجرای مجازات و در نظر گرفتن وضعیت محکوم و شرایط و آثار اجرای حکم است؛ زیرا فرض بر این است که دادگاه هنگام صدور حکم با توجه به ماده ۶۴ قانون مجازات اسلامی ۱۳۹۲، با ملاحظه نوع جرم و کیفیت ارتکاب آن، وضعیت، سن، شخصیت و سابقه مجرم…، مجازات جایگزین حبس «مناسبی» را در نظر گرفته و مورد حکم قرار داده است و تغییر این مجازات جایگزین با پیشنهاد قاضی اجرای احکام مستلزم احراز شرایط جدید ضمن اجرای حکم، مانند آنچه در مواد ۸۰ و ۸۱ این قانون آمده است، میباشد.