نظریه مشورتی شماره ۷/۹۷/۵۹۳ مورخ ۱۳۹۷/۰۳/۲۷

تاریخ نظریه: ۱۳۹۷/۰۳/۲۷
شماره نظریه: ۷/۹۷/۵۹۳
شماره پرونده: ۹۶-۷۶-۵۴۴ع
استعلام:
کتابخانه دادگستری استان تهران به منظور تجهیز منابع کتابخانه ای و استفاده از فناوری اطلاعات و ارتباطات درصدد است از طریق تهیه اسکن عکس برداری یا نسخه برداری الکترونیکی کتب و نشریات کاغذی موجود که حداقل یک تا سه نسخه از ناشران خریداری کرده است نسبت به غنی سازی منابع کتابخانه ای اقدام کند و آن را به صورت کتابخانه الکترونیکی از طریق شبکه داخلی در دسترس کارکنان خود قرار دهد این فعالیت به صورت کاملاً غیرانتفاعی بوده و کاربران آن هم منحصراً مستخدمان دادگستری اعم از قضایی و اداری خواهند بود و استفاده از آنها نیز برای آموزش و پژوهش و نیازهای سازمانی خواهد بود.
سوال: آیا با توجه به مواد ۸ و۱۱ قانون حمایت حقوق مولفان و مصنفان و هنرمندان و ماده ۵ و تبصره آن از قانون ترجمه و تکثیر کتب و نشریات و آثار صوتی مصوب ۵۲ آیا این اقدام و کاربرد آن موجب نقض حقوق مالکیت ادبی علمی- هنری (حق مولف) میشود یا خیر؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
اولاً: با توجه به این که برابر ماده ۱۰ قانون ترجمه و تکثیر کتب، نشریات و آثار صوتی مصوب ۱۳۵۲«احکام مذکور در این قانون موقعی جاری است که آثار موضوع این قانون مشمول حمایت های مذکور در قانون حمایت حقوق مولفان و مصنفان و هنرمندان نباشد…» و فرض سوال مشمول قانون اخیرالذکر میباشد و از شمول قانون ترجمه… و استثنای مقرر در ماده ۵ آن خارج است.
ثانیاً: برابر عمومات قانون حمایت مولفان و مصنفان و هنرمندان هرگونه استنساخ موکول به اجازه صاحب اثر است و شمول استثنای موضوع ماده ۸ این قانون نسبت به فرض سوال، در صورتی است که یکی از عناوین «کتابخانه عمومی»، «موسسه جمع آوری نشریات» و یا «موسسات علمی آموزشی» بر آن صدق کند. شایسته ذکر است قید «استفاده شخصی» در ماده ۱۱ اخیر الذکر منصرف از استفاده اختصاصی برای جمعی معین به نظر می رسد.