نظریه مشورتی شماره ۷/۹۶/۸۳۸ مورخ ۱۳۹۶/۰۴/۱۲

تاریخ نظریه: ۱۳۹۶/۰۴/۱۲
شماره نظریه: ۷/۹۶/۸۳۸
شماره پرونده: ۶۹-۹۳۱-۲۲۵
استعلام:
۱- در خصوص رای داوری که در داخل فرجه قانونی صادر شده ولیکن خارج از مهلت قانونی تسلیم گردیده وبر اساس بند ۴ ماده ۴۸۹ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی باطل است یا خیر؟
۲- چنانچه رای داوری در مهلت مقرر قانونی صادر شده است ولیکن در خارج از فرجه قانونی مبادرت به صدور رای اصلاحی ویا تحت عنوان نظریه تکمیلی کند آیا این قسمت بر اساس بند ۴ ماده ۴۸۹ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی از موجبات بطلان رای داور میباشد.
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
۱- با عنایت به ذیل ماده ۴۷۴ و تبصره ماده ۴۸۴ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و اتقلاب در امور مدنی، داور باید در مدت داوری که به وسیله طرفین یا قانون معین شده است، رای خود را صادر نماید و مطابق ماده ۴۸۵ و بند ۴ ماده ۴۸۹ این قانون، اگر در قرارداد داوری طریق خاصی برای ابلاغ پیش بینی شده باشد، بر اساس توافق رای را به طرفین ابلاغ، والا رای را به دفتر دادگاه تسلیم تا دفتر دادگاه به دستور دادگاه رای را به طرفین ابلاغ کند، بنابراین، ابلاغ رای داوری به طرفین، جزء تکالیف قانونی داور است، زیرا طرفین حق اطلاع از مفاد رای و به دنبال آن حق اعتراض و یا حق اجرای رای را دارند و این حقوق مستلزم و فرع بر ابلاغ است. بنابراین، داور باید در مدت داوری علاوه بر صدور رای، آن را نیز مطابق ماده ۴۸۵ قانون مزبور ابلاغ یا به مرجع مربوط مانند دفتر دادگاه تسلیم نماید و چنانچه خارج از مهلت، اقدام به ابلاغ یا تسلیم رای کند، چنین رأیی باطل و قابلیت اجرایی ندارد، زیرا مقنن در بند ۴ ماده ۴۸۹ قانون مزبور، صدور رای و تسلیم آن در مدت داوری را مد نظر داشته و به اصطلاح انجام هر دو اقدام در مدت مشخص به نحو وحدت مطلوب است و موضوعیت دارد.
۲- در مقررات داوری صدور هر گونه رای اصلاحی یا تکمیلی خارج از مهلت قانونی برای داور پیش بینی نشده است و چنین رأیی به لحاظ خارج از مهلت بودن فاقد اعتبار است. ضمنا ماده ۴۸۷ قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب در امور مدنی در خصوص تصحیح رای داور، تعیین تکلیف نموده است که اجرای مفاد این ماده در موارد تصحیح رای داوری لازم الرعایه است.